Klimaatverandering dwingt planten te verhuizen

Klimaatverandering doet planten verhuizen (vergrote weergave)

Klimaatverandering doet planten verhuizen

(21-11-2016) Door de stijging van de globale temperatuur zijn planten in berggebieden de voorbije 15 jaar opgeschoven naar andere zones in de bergen. Dat stellen onderzoekers van de Universiteit Gent vast.

Thesisstudent Thomas Vanneste en zijn begeleider, professor Pieter De Frenne (faculteit Bio-ingenieurswetenschappen, UGent) bestudeerden samen met collega’s van de universiteit van Trondheim (NTNU) de plantensoorten op vier bergtoppen in het Nationaal Park Dovrefjell in Noorwegen, en vergeleken die met de situatie 15 jaar geleden.

Dat deden ze in het kader van het internationale project Global Observation Research Initiative in Alpine Environments (GLORIA), waar wetenschappers van over de hele wereld aan meewerken.

Warmte opzoeken

In de voorbije 15 jaar bleken planten die graag in warmere klimaatzones groeien, opgeschoven te zijn naar de hogere zones in de bergen.

“Wat we zien, is een migratie van planten die van warmte houden richting de polen en hogerop in de bergen”, aldus professor De Frenne. “En dat gebeurt omdat de temperaturen in de bergen, net als over de rest van de wereld, de laatste jaren gestegen zijn. Die planten verhuizen als het ware mee met hun lievelingstemperatuur.”

Hij en zijn team zagen vooral een toename van dwergstruiken en kleine berken op de bergtoppen. “Dat is een gevolg van klimaatverandering, maar ook van het feit dat die bergen nu relatief minder begraasd worden dan vroeger”, stelt professor De Frenne.

Minder plantensoorten

Daarnaast stellen wetenschappers wereldwijd ook vast dat er een verandering in de soortenrijkdom is in de planten die in bergecosystemen voorkomen.

Zo zijn er in de Noord- en Centraal-Europese bergen (bijvoorbeeld in de Alpen, in Scandinavië en in de Oeral) gemiddeld een viertal plantensoorten per berg bijgekomen, terwijl er in de gebergteketens rond de Middellandse Zee (bijvoorbeeld op Corsica en in de Sierra Nevada in Andalusië) gemiddeld één plantensoort per berg verdwenen is.

Prof. De Frenne verklaart: “Planten zoeken hun ideale temperatuur op, en voor bepaalde plantensoorten betekent dit dat ze naar hoger gelegen gebieden moeten verhuizen. Die gebieden zijn momenteel ongeveer 1 à 2 graden warmer dan vroeger en dus voor bepaalde plantensoorten beter geschikt dan lager gelegen gebieden, waar ze vroeger wel konden aarden.”

Vlaamse Klimaat- en Energietop

In aanloop naar de Vlaamse Klimaat- en Energietop op 1 december 2016 willen de onderzoekers nog eens het belang onderstrepen van maatregelen die de klimaatverandering tegengaan.

De Frenne: “Zoals de voorspellingen er nu uitzien, wordt 2016 hoogstwaarschijnlijk het warmste jaar van tenminste de laatste 2.000 jaar. Als wetenschappers zien wij heel concreet de gevolgen van de klimaatverandering op de natuur. We willen beleidsmakers er dan ook op wijzen dat er dringend actie nodig is om dit tegen te gaan.”

Info

Prof. Pieter De Frenne
Vakgroep Plantaardige Productie / Vakgroep Bos- en Waterbeheer
T 09 264 90 65 - M 0497 82 15 02
pieter.defrenne@ugent.be

Lees meer artikels over: