Nieuwe test voor chronische leverziekten

(16-05-2017) Met een nieuwe bloedtest kunnen professionele zorgverleners hepatitis, fibrose en cirrose opsporen en monitoren. De test bepaalt ook de kans op hepatocellulair carcinoom, een moeilijk te diagnosticeren vorm van leverkanker.

Helena Biosciences, een toonaangevende Europese speler in medische apparatuur, zal samen met VIB-UGent een diagnostische bloedtest voor chronische leverziekten op de markt brengen. De nieuwe tool, Glyco Liver Profile gedoopt, stelt zorgverleners in staat om hepatitis, fibrose en cirrose bij patiënten op te sporen en te monitoren. Bovendien geeft de test ook aan hoeveel kans cirrosepatiënten hebben om later hepatocellulair carcinoom, een moeilijk te diagnosticeren vorm van leverkanker, te ontwikkelen.

Chronische leverziekten, stille moordenaars

Chronische leverziekten zijn voor onze maatschappij een zware last. In de EU alleen lijden er zo’n 29 miljoen mensen aan deze stille moordenaar, met zo’n 170.000 doden per jaar als gevolg. Ter vergelijking: borstkanker heeft jaarlijks zo’n 100.000 Europese doden op z’n geweten. Primaire leverkanker of hepatocellulair carcinoom (HCC), een ernstig gevolg van levercirrose, is de vijfde meest voorkomende kanker in Europa, verantwoordelijk voor 47.000 doden per jaar. Vroeger lagen vooral overmatig alcoholgebruik en virale hepatitis aan de basis van levercirrose en -kanker, maar voor die laatste bestaan nu nieuwe medicijnen. Vandaag is zwaarlijvigheid een steeds grotere oorzaak van levercirrose.  

Glyco Liver Profile (GLP) voor patiënten

De nieuwe diagnostische tool kan chronische leverziektes opsporen en monitoren – vanaf leverontstekingen over fibrose tot vroege cirrose. De brede reikwijdte en het niet-invasieve karakter van de test bieden duidelijke voordelen voor patiënten. Verder kunnen artsen met GLP berekenen hoeveel kans patiënten hebben om binnen de 5 jaar hepatocellulair carcinoom te ontwikkelen. Dat kan vandaag nog niet bij andere niet-invasieve testen.
Met GLP kunnen artsen dus hun patiënten in lage- en hogerisicogroepen indelen. Prof. Hans Van Vlierberghe, hepatoloog bij UZ Gent, legt uit: “Bij patiënten met levercirrose kunnen we een monitorschema op maat opstellen. Op basis van het berekende risico, zullen sommige patiënten dus meer of net minder screenings nodig hebben. Dat vermindert de last én de kosten voor patiënten met een laag risico, en verhoogt de kans op een vroege diagnose voor wie veel risico heeft.”

Moleculaire inzichten als basis

GLP werd in 2004 bedacht door professoren Nico Callewaert en Roland Contreras (VIB-UGent). Samen met Hans Van Vlierberghe en Joris Delanghe van het UZ Gent vertaalden ze de technologie naar een klinische setting. Die baanbrekende resultaten werden gepubliceerd in Nature Medicine. De eerste test analyseerde het glycoom van serumeiwitten, meestal geproduceerd door de lever. De volgende 13 jaar verfijnden de wetenschappers de test tot een diagnostische tool die makkelijk toe te passen is op het veelgebruikte platform ‘Helena’s V8 Nexus Capillary Electrophoresis analyser’ in klinische laboratoria.

Prof. Nico Callewaert (VIB-UGent): “Geweldig om te zien hoe 15 jaar onderzoek en ontwikkeling uitmondt in een betere klinische labotest voor leverziektes, hopelijk voor miljoenen patiënten. Dankzij de samenwerking met Helena Biosciences kunnen we nu Glyco Liver Profile naar hepatologieklinieken brengen. Hun apparatuur is immers al operationeel in honderden labo’s ter wereld. Ik wil graag onze medewerkers en financiers bedanken voor de jarenlange steun. In het bijzonder de Fournier-Majoie Foundation en de patiënten die de klinische proeven mogelijk maakten. Wij zullen onverminderd verder werken met clinici om het optimale gebruik van onze test te bepalen – en zo vele levens redden.”

Helena Biosciences heeft vandaag al een toonaangevende lijn van geautomatiseerde analyzers voor capillaire elektroforese die over de hele wereld gebruikt worden. Daardoor kan Glyco Liver Profile makkelijk geïntegreerd worden in die systemen.
Dr. Adam Stephenson (Helena Biosciences’ Marketing and Sales Director): “We zijn bijzonder opgetogen over deze nieuwe tool en vastberaden om het succes te exporteren naar de hele wereld – zeker in de context van de honderdduizenden doden als gevolg van chronische leverziekten. Binnenkort kunnen ziekenhuizen dankzij onze revolutionaire bloedtest patiënten beter dan ooit ondersteunen en behandelen. De komende jaren wordt dit echt een referentietest in de laboratoriumgeneeskunde voor elk groot testcentrum ter wereld.”
Bernard Majoie, voorzitter van de Stichting Fournier-Majoie: “We zijn heel trots dat we hebben meegewerkt aan het op punt stellen van het Glyco Liver Profile. Het geeft altijd veel voldoening als een project van een van onze laureaten tot in de eindfase raakt en een product waar zowel patiënten als de medische wereld baat bij hebben gecommercialiseerd wordt.”
Sinds 2009 kreeg professor Nico Callewaert de steun van de Stichting Fournier-Majoie om zijn onderzoek te kunnen verderzetten. Het team van VIB-UGent en de Stichting werkten nauw samen tijdens hele proces, tot en met de commercialisering van de ontdekking.

Info

Nico Callewaert (VIB-UGent)
Vakgroep Bioanalyse
T 09 331 36 30 / 09 264 93 03 - M 0498 076 771

Doctor Adam Stephenson
Sales and Marketing Director, Helena Biosciences Europe
T +44 191 482 8440