Leerkrediet
Als je een diploma wil behalen aan een universiteit of hogeschool hou je best ook je studietempo in de gaten. Het volstaat immers niet om voor alle vakken te slagen. Het tempo waarin je dat doet, speelt ook een rol. Met het “leerkrediet” wordt door de Vlaamse overheid exact bijgehouden hoe snel je vordert en als dat niet snel genoeg gebeurt, volgen er sancties voor de instelling waar je studeert: universiteiten en hogescholen krijgen immers géén financiering voor studenten met onvoldoende leerkrediet.
Elke instelling beslist autonoom welke maatregelen ze neemt als studenten met onvoldoende leerkrediet willen inschrijven.
Je voortgang wordt bewaakt
Elke instelling heeft regels om de studievoortgang te bewaken van de eigen studenten. In het onderwijs- en examenreglement is er meestal ook wel een mogelijkheid tot weigeren voorzien, al dan niet na een bindend studieadvies.
Met het leerkrediet wordt het volledige studieloopbaantraject bijgehouden, dus ook als je verandert van opleiding en/of van instelling. Dat betekent dat de instellingen hun toegangsbeleid hierop 'kunnen' afstemmen.
Studiepunten als maatstaf
Ieder studieprogramma bestaat uit een aantal opleidingsonderdelen (vakken) die elk een eigen gewicht hebben dat uitgedrukt wordt in studiepunten. Je vindt die studiepunten (stp) terug in de tabellen van de studieprogramma’s, meestal in de laatste kolom. Een voltijds studieprogramma omvat normaal gezien 60 stp. Hiervoor inschrijven betekent dat je 60 stp hebt opgenomen. Sinds het academiejaar 2008-2009 wordt van alle studenten door de Vlaamse overheid bijgehouden voor hoeveel studiepunten zij zijn ingeschreven. Aangezien dat centraal gebeurt, loopt de teller verder bij het veranderen van opleiding en/of instelling.
Leren op krediet met 140 stp als start
Als je start in het hoger onderwijs beschik je over een leerkrediet van 140 stp. Bij elke inschrijving wordt het aantal studiepunten waarvoor je je inschrijft afgetrokken van het leerkrediet. Na de examens worden de studiepunten van de vakken waarvoor je slaagde er weer bijgevoegd. De studiepunten van de vakken waarvoor je niet slaagde gaan verloren. Bij inschrijving voor een studieprogramma van 60 stp daalt je krediet van 140 naar 80 en als je voor die vakken slaagt, worden er 60 stp bijgevoegd en komt het resterende krediet opnieuw op 140. Slaag je slechts voor 30 stp, dan daalt je krediet naar 110. Slaag je voor geen enkel vak, dan rest je nog een krediet van 80 stp.
Bonus voor de eerste 60 stp
Om de overgang van het secundair onderwijs naar de universiteit of hogeschool enigszins op te vangen, worden de eerste 60 verworven studiepunten dubbel geteld als je ingeschreven bent met een diplomacontract. Op die manier wordt een vertraagde start opgevangen. Slaag je al in het eerste jaar voor alle vakken, dan krijg je onmiddellijk de bonus van 60 stp. Dat brengt je totaal na het eerste jaar op 200. Slaag je slechts voor bv. 40 stp, dan zal je in dat jaar een bonus van 40 stp ontvangen. De andere 20 stp bonus komen er pas op het moment dat je opnieuw 20 stp verwerft. Slaag je voor geen enkel vak, dan krijg je geen bonus en zal je die pas kunnen verwerven in een bisjaar of na heroriëntering als de eerste studiepunten binnengehaald zijn (zie voorbeelden).
Heroriënteren kan
Heroriënteren betekent dat je in de loop van het academiejaar van opleiding verandert.
Het tijdstip waarop je dat doet, heeft gevolgen voor je leerkrediet.
'Iedereen' op leerkrediet
Sinds het academiejaar 2008-2009 krijgt iedere student in Vlaanderen die zich inschrijft in het hoger onderwijs (universiteit of hogeschool) een leerkrediet toegewezen: zowel de nieuwe studenten die zich dan voor de eerste maal inschrijven, als de studenten die voordien al aan hun studie begonnen waren.
Het leerkrediet hoef je niet in te zetten als je je inschrijft:
- voor een schakel- of voorbereidingsprogramma (*)
- voor een voortgezet programma: bachelor-na-bachelor, master-na-master of postgraduaatsopleiding (**)
- voor de specifieke lerarenopleiding (***)
- met een examencontract (****)
(*) speciaal programma om van een bachelor over te stappen naar een niet-aansluitende master
(**) het leerkrediet is enkel van toepassing op een initiële bachelor en master
(***) het leerkrediet is niet van toepassing op de specifieke lerarenopleiding, maar de vakken die men voorafgaand volgt als keuzevak binnen een een intitiële bachelor of master vallen wel onder het leerkrediet
(****) deze studenten volgen geen lessen en zijn alleen ingeschreven voor de examens
Een centrale databank registreert
Het leerkrediet van iedere student wordt bijgehouden in het Studentenportaal 
. Het is een centrale databank van de Vlaamse overheid die je zelf kan raadplegen. Uiteraard heeft ook de instelling waar je je inschrijft, toegang tot die databank en weet ze exact hoe de teller staat. Als je verandert van opleiding of van instelling neem je dus je leerkrediet mee.
De instelling beslist
Studenten met onvoldoende leerkrediet komen niet meer in aanmerking voor subsidiëring door de overheid. Dat betekent dat de universiteit of hogeschool voor die student geen geld meer ontvangt. De instelling beslist om bij onvoldoende leerkrediet al dan niet in te schrijven of verhoogd studiegeld te vragen. Dat moet in het onderwijs- en examenreglement ingeschreven worden.
Uitzondering: wie over onvoldoende leerkrediet beschikt maar al een bachelordiploma op zak heeft en zich voor het eerst wil inschrijven voor een masteropleiding, kan niet geweigerd worden op basis van het leerkrediet.
Een tweede diploma?
Na het behalen van een masterdiploma wordt het leerkrediet verminderd met 140 stp. Een kleine rekensom toont aan dat de meeste studenten ofwel geen of nog slechts een beperkt krediet zullen overhouden. Wie nog een tweede bachelor- of masterdiploma wil behalen, zal in de meeste gevallen over onvoldoende leerkrediet beschikken en zal afhankelijk zijn van de toelatingspolitiek van de gekozen instelling.
Eén tweede kans
Na het beëindigen van de studies wordt het leerkrediet eenmalig weer opgebouwd. Jaarlijks komen er 10 stp bij tot een maximum van 60 stp. Met dit 'herwonnen' krediet kan er geen bonus meer verkregen worden.
Bewaak zelf je studievoortgang!!
Het leerkrediet richt zich vooral tot de instellingen. Ze worden gestimuleerd om werk te maken van de studievoortgang van hun studenten. Maar zelfs met het beste onderwijs is het uiteindelijk de student die beslist om hier al dan niet gebruik van te maken en om de nodige inspanningen te leveren. Met het leerkrediet wil de Vlaamse overheid een gedeelde verantwoordelijkheid tussen de instellingen en de studenten creëren.
Je houdt maar best zelf je studievoortgang in het oog. Als starter in het hoger onderwijs doe je er goed aan om tweemaal na te denken over je studiekeuze. Maar ook zonder leerkrediet was dat altijd al een gouden raad.
“Een keer proberen” is onvoldoende als motivatie om een studie in het hoger onderwijs tot een goed einde te brengen. Een foute studiekeuze is uiteraard steeds mogelijk, maar moet zo snel mogelijk gecorrigeerd worden.
Ook tijdens je studieloopbaan zul je de nodige inspanningen moeten leveren om tijdig en succesvol af te studeren. Het leerkrediet wijst je daarin de weg.
Enkele voorbeelden:
Studievoortgangsbewaking aan de UGent
De UGent legt in haar beleid de klemtoon op informatie, advies en begeleiding. Als student ben je in een belangrijke mate zelf verantwoordelijk voor je studievoortgang. Je wordt daarin bijgestaan door de monitoraten die in elke faculteit een specifiek begeleidingsaanbod hebben. De monitoraten nemen ook initiatieven om de studievoortgang te bewaken en te stimuleren.
Het onderwijs- en examenreglement van de UGent (OER) voorziet een aantal mogelijke sancties bij studievertraging:
- In relatie tot het leerkrediet: * Aan de UGent kun je enkel inschrijven voor zover je nog studiepunten van je individuele leerkrediet kunt inzetten. Heb je een negatief saldo, dan kun je niet meer inschrijven tenzij op basis van een gemotiveerde aanvraag aan de Rector. Uitzondering hierop: heb je al een masterdiploma behaald, dan kan je ongeacht de stand van je leerkrediet inschrijven in een volgende initiële bachelor- of masteropleiding.
* Voldoe je aan de toelatingsvoorwaarden voor een initiële masteropleiding, dan word je toegelaten ongeacht de stand van je leerkrediet.
- In alle gevallen betaal je het gewone studiegeld.
-
In relatie tot behaalde creditbewijzen:
* Ben je voor minder dan de helft van de opgenomen studiepunten geslaagd, dan zul je bij een volgende inschrijving voor dezelfde opleiding wél voor minstens de helft van de opgenomen studiepunten moeten slagen. Als je niet aan die bindende voorwaarde voldoet, kun je niet meer via diplomacontract inschrijven voor dezelfde opleiding.
* Was je al tweemaal voor een opleidingsonderdeel ingeschreven zonder het creditbewijs te behalen, dan kan je geen derde keer meer inschrijven via creditcontract of examencontract met het oog op het behalen van een creditbewijs.
* Je kunt ook niet meer inschrijven als je na drie inschrijvingen via diplomacontract voor minder dan één derde van de opgenomen studiepunten (van die drie inschrijvingen) credits hebt verworven
Meer info?
Adviescentrum voor Studenten
Sint-Pietersnieuwstraat 33
9000 Gent
09 331 00 31
acs@ugent.be
