Rector mengt zich als voorzitter van CESAER op het Europese toneel

(31-08-2021) Begin 2020 vatte onze rector een eerste termijn aan als voorzitter van CESAER. In deze rol wist hij zich de voorbije 2 jaar sterk te profileren op het Europese toneel. Zo hield hij recent enkele opgemerkte voordrachten op internationale conferenties.

Op 1 januari 2020 vatte onze rector een eerste termijn aan als voorzitter van CESAER, een internationale vereniging van meer dan 50 leidende universiteiten met een sterk profiel op het vlak van natuurwetenschappen en technologie (in het Engels: S&T of Science & Technology). Een van de belangrijkste opdrachten van CESAER bestaat erin te wegen op het beleid van de Europese Unie inzake wetenschap, innovatie en (hoger) onderwijs.

Tot de prioriteiten van het tweejarige mandaat van onze rector behoren (i) de bijdrage van S&T-universiteiten tot de zogenaamde Sustainable Development Goals (SDG’s) van de Verenigde Naties, (ii) de interactie tussen S&T enerzijds en de sociale en humane wetenschappen anderzijds, en (iii) de verdere uitbouw van de Europese Onderzoeksruimte, beter bekend als de ERA of European Research Area.

Europese profilering

Besprekingen bij CESAER met Rik Van de WalleIn zijn rol als voorzitter heeft Rik Van de Walle zich de voorbije twee jaar sterk weten te profileren op het Europese toneel. Zo schreef hij opiniestukken over het belang van voldoende financiële steun voor grensverleggend basisonderzoek en over noodzakelijke hervormingen inzake de loopbanen van (jonge) onderzoekers in de EU.

Over enkele van zijn beleidsprioriteiten ging onze rector ook rechtstreeks in gesprek met o.a. leden van de Europese Commissie zoals vicepresident Margaritis Schinas en Eurocommissaris Mariya Gabriel (o.m. verantwoordelijk voor onderwijs en onderzoek en innovatie in de EU), en met de Portugese minister voor wetenschap, technologie en hoger onderwijs Manuel Heitor (in het kader van het Portugese voorzitterschap van de EU). Vertegenwoordigers van de Europese Commissie toonden in deze contacten overigens een bijzondere belangstelling voor het vernieuwde ZAP-loopbaanbeleid van de Universiteit Gent (dat internationaal beter bekendstaat als ‘the Ghent Model’).

Naar een duurzame, op kennis gebaseerde samenleving

De afgelopen twee maanden kwam de sterke Europese profilering van onze rector in een stroomversnelling met enkele opgemerkte deelnames aan internationale conferenties. Zo ging hij tijdens een voordracht op de jaarlijkse bijeenkomst van de European Women Rectors Association (EWORA) in op de bijdrage die universiteiten kunnen leveren aan ecologische, economische en sociale duurzaamheid. Tijdens zijn welkomstwoord op een samen met de Royal Academy of Engineering (VK) georganiseerde conferentie over de impact van cruciale 21ste-eeuwse technologieën zoals artificiële intelligentie, biotech en kwantumtechnologie brak hij een lans voor leiderschap en het nemen van maatschappelijke verantwoordelijkheid teneinde de snelle ontwikkelingen in deze domeinen op een waardevolle en ethisch verantwoorde wijze te integreren in onze maatschappij.

Rector Rik Van de Walle: “De activiteiten van organisaties zoals CESAER lijken zich meestal wat boven de hoofden van onze professoren en onderzoekers af te spelen. Als universiteit hebben we er nochtans alle belang bij om via dergelijke netwerken onze ideeën en wensen in de oren van Europese beleidsmakers te fluisteren. Wanneer we dat niet zouden doen, dan bestaat de kans dat beslissingen worden genomen met een ongewenste impact op de werking van onze universiteit, en dus ook op onze professoren en onderzoekers. Via mijn voorzitterschap heeft de Universiteit Gent in dit proces momenteel zelfs een streepje voor. Onze universiteit doet ertoe in Europa, en daar varen we op termijn allemaal wel bij.”

De visie en activiteiten van CESAER inzake de doorontwikkeling van de ERA kwamen aan bod tijdens een rondetafelgesprek georganiseerd door het Sloveens voorzitterschap van de Europese Raad en tijdens de openingsspeech van het Doctoral Congress Engineering georganiseerd door de ingenieursfaculteit van de Universiteit van Porto. In die laatste voordracht verduidelijkte onze rector aan een publiek van jonge onderzoekers dat de ERA veel meer is dan enkel een politiek of constitutioneel verhaal en riep hij hen op om vanuit een breder maatschappelijke perspectief mee de schouders te zetten onder het realiseren van een duurzame, op kennis gebaseerde samenleving.