Klimaatvriendelijk beleggen? Hoe de Universiteit Gent dat doet

(22-02-2019) Durf te kiezen voor een ambitieus klimaatbeleid.

Naar aloude activistische traditie laten de studenten van de Universiteit Gent zich niet ongemoeid in het maatschappelijk debat. Elke vrijdagochtend verzamelt een groep studenten aan de voordeur van het rectoraat om een eisenbundel voor een klimaatvriendelijkere universiteit te laten groeien.

Op donderdag stappen de Students For Climate mee in de klimaatmarsen. En de studenten van de Green Office van de UGent gaan creatief allerlei klimaatuitdagingen aan. Ze inspireren het universiteitsbestuur om méér te doen, om een versnelling hoger te schakelen. Ze zijn gelukkig niet alleen. Zo is er Bert Gabriëls die banken en verzekeraars oproept om hun beleggings- en spaarproducten te verduurzamen (De Standaard, 18 februari 2019). Studenten van de Fossil Fuel Divestment Movement stimuleren al meerdere jaren  wereldwijd universiteitsbesturen om deze stap te zetten. De Universiteit Gent gaf gehoor aan dit pleidooi voor een duurzame beleggingsportefeuille.  

Naast het vanzelfsprekende ecologische aspect speelt ook een financiële overweging mee. Analyses voorspellen immers op termijn een daling van de waardering van bedrijven met fossiele brandstofreserves. Het Klimaatakkoord van Parijs schreef voor dat, om de toename van de globale gemiddelde temperatuur onder de 2°C te houden, tot 80% van de momenteel gekende reserves onbenut moeten blijven. Deze activa zullen hun waarde verliezen, wat een negatief effect  de aandelenkoersen zou kunnen veroorzaken.

De banken die de liquide middelen van de UGent beleggen in afwachting van de noodzaak om ze op te nemen voor onderzoeksprojecten of voor infrastructuurwerken, werden gevraagd om enkel nog in duurzame beleggingsfondsen te investeren. Een Commissie Duurzaam Beleggen, waarin alle geledingen van de universiteit, ook studenten, zijn vertegenwoordigd, kreeg de opdracht om dit proces kritisch te volgen, in dialoog te gaan met de banken en aanbevelingen te doen aan het universiteitsbestuur.

Al snel bleek dat elke bank zijn eigen definitie van duurzaamheid hanteert en er zijn eigen methodiek op nahoudt om die waar te maken. Dat volstond niet. Dus besloot het universiteitsbestuur om zelf een kader uit te schrijven, dat beleggingen in fossiele energiebedrijven en bedrijven met een hoge C02 voetafdruk uitsluit.

Bedrijven die zoeken naar kolen, olie en gas, ze bovenhalen, raffineren en vervoeren en die elektriciteit opwekken op basis van fossiele brandstoffen mogen niet langer in de UGent beleggingsportefeuille voorkomen. Naast de exclusie van de fossiele sector wordt gevraagd om bedrijven in te sluiten die bezig zijn met hernieuwbare energiebronnen en met circulaire economie. Zo wordt het beleggingsuniversum voldoende breed gehouden en worden de toekomstgerichte technologieën actief ondersteund. De rendementsverwachting blijft ongewijzigd; voldoende studies en prognoses duiden dat duurzame beleggingen minstens even rendabel zijn dan de klassieke. Duurzaam beleggen

De banken werden uitgedaagd om dit ambitieniveau te helpen realiseren. De aangereikte oplossingen zijn heel uiteenlopend. De ene lanceerde nieuwe aandelen- en obligatiefondsen, geënt op het kader van de UGent. En stelde die open voor andere institutionele beleggers. Een andere bank verfijnde de selectiemethodiek op de bestaande beleggingsproducten, zodat enkel investeringen in die bedrijven die voldoen aan het kader van de UGent overblijven. Alle voorbeelden tonen aan dat het dus effectief  kan.

Omdat we geloven dat duurzaam beleggen een hefboom kan zijn om de klimaatdoelstellingen te helpen halen, roepen we andere institutionele investeerders – publieke instellingen, steden, gemeenten, vzw’s maar ook pensioenfondsen en  bedrijven – op om ook die weg in te slaan. Enkel zo kunnen we ervoor zorgen dat het klimaatvriendelijk beleggen niet langer uitzonderlijk of maatwerk blijft, maar dat het mainstream wordt.

Durf, samen met je stakeholders, werknemers en klanten, eigen doelstellingen uit te schrijven. Durf, als klant van de bank, met hen in een positief-kritische dialoog te gaan en verwachtingen uit te spreken. Vraag hen naar transparantie over de klimaatimpact van hun investeringsbeslissingen. Durf te kiezen voor een ambitieus klimaatbeleid.

 

Jeroen Vanden Berghe

Beheerder Universiteit Gent