UGent-onderzoek toont aan: microscopische algen in Antarctica unieker dan gedacht

(27-01-2021) Zeldzame wieren in Antarctica zijn uniek en komen nergens anders ter wereld voor

Veel planten en dieren komen maar op bepaalde plekken ter wereld voor, bv. olifanten in Afrika en Azië en koala's in Australië. Lange tijd dacht men dat dit voor micro-organismen anders was. “Alles is overal, het milieu selecteert”. Volgens deze veronderstelling wordt het transport van micro-organismen niet belemmerd door oceanen of gebergtes, en zouden ze dus overal voorkomen. UGent-onderzoekers toonden recent aan dat die veronderstelling niet klopt: veel micro-organismen op Antarctica zijn uniek en komen nergens anders ter wereld voor. 

Unieke kiezelwieren

In samenwerking met een internationaal team trokken UGent-onderzoekers naar nagenoeg alle ijsvrije gebieden in Antarctica, en onderzochten er 439 meren. Ze verzamelden er kiezelwieren; dit zijn microscopisch kleine algen met een glazen celwand. Wereldwijd zijn ze één van de meest diverse algengroepen: kiezelwierschaaltjes hebben zeer uiteenlopende vormen en structuren die uniek zijn voor elke soort. Zo konden de onderzoekers, met behulp van microscopen, de verschillende soorten van elkaar onderscheiden.

De meeste van de 370 waargenomen soorten kiezelwieren bleken uniek te zijn voor Antarctica en nergens anders ter wereld voor te komen. Op basis van de soortensamenstelling konden de onderzoekers het Antarctische continent, maritiem Antarctica en sub-Antarctica als duidelijke biogeografische regio’s afbakenen. Bovendien bleek meer dan de helft van de soorten enkel voor te komen in specifieke gebieden binnen elk van deze biogeografische regio’s. Sommige soorten waren zelfs beperkt tot een handvol meren in een bepaald gebied.

Met uitsterven bedreigd

Omdat de meeste van de kiezelwieren slechts in beperkte gebieden voorkomen, en dan nog eens in kleine populaties, zijn ze erg kwetsbaar voor verstoring en uitsterving. Daarom roepen de onderzoekers op tot een internationale regelgeving om Antarctische micro-organismen en hun habitat beter te beschermenAlleen zo kunnen we voorkomen dat andere, uitheemse kiezelwieren en andere micro-organismen de inheemse flora zouden bedreigen.

Meer informatie

  • Dit internationaal onderzoeksteam werd geleid door biologen van de UGent en de Plantentuin Meise.
  • De studie werd gepubliceerd in het tijdschrift Ecography en kun je hier raadplegen.

Contact