UGent gooit het roer om met nieuw loopbaanmodel voor professoren

(07-12-2018) De UGent durft te denken. De UGent durft ook de eigen grenzen te verleggen.

Op vrijdag 7 december 2018 keurde de Raad van Bestuur een nieuw loopbaan- en bevorderingsmodel voor het Zelfstandig Academisch Personeel en het bijbehorende reglement goed.

Rik Van de Walle, rector: "Dit is een zeer belangrijke beslissing voor de UGent en haar personeelsleden. Met het nieuwe loopbaan- en bevorderingsmodel willen we onze ZAP-leden opnieuw vertrouwen geven in plaats van hun activiteiten overmatig te bemeten en te controleren. Het uitgangspunt is dat wie goed functioneert en presteert, ook bevordert – met een minimum aan formele verantwoording en administratieve overlast."

"Een overwegend kwantitatief en outputgedreven academisch toetsingsinstrumentarium maakt plaats voor talentontwikkeling en groei, waarbij visieontwikkeling en strategie – zowel persoonlijk als op groepsniveau – centraal staan. Kwaliteit primeert boven kwantiteit. We hebben er immers alle vertrouwen in dat de intrinsieke motivatie van elk ZAP-lid er borg voor staat dat niemand a priori doelstellingen nodig heeft om uitstekend te presteren binnen de kerntaken van onze universiteit: onderwijs, onderzoek en institutioneel of maatschappelijk engagement."

"Met dit nieuwe model wil de UGent zorgen voor een positieve, stimulerende werksfeer. We willen een cultuur van feedback installeren die niet betuttelend is maar de UGent'ers ten goede komt. We zetten hiermee concrete en belangrijke stappen in de richting van zorgzaam werkgeverschap, talentgericht people management én bieden een antwoord op de signalen van toenemende druk op de huidige invulling van de opdrachten van het ZAP-lid."

"Ik durf te zeggen dat we hiermee een pionier onder de Vlaamse kennisinstellingen zijn."

Krachtlijnen

Hierna volgen enkele kernelementen van het nieuwe model:

  • Het huidige bevorderingsmodel met gepersonaliseerde doelstellingen (en een overheersende oriëntatie op louter kwantitatieve indicatoren) geënt op facultaire referentiekaders, wordt verlaten. Daarbij verdwijnen de gepersonaliseerde doelstellingen, de jaarlijkse taakomschrijvingen, de vele activiteitenverslagen, de toetsingsdossiers en de facultaire ZAP-evaluatiecommissies. Het spreekt voor zich dat dit alles zeer goed aansluit bij de doelstellingen van het project ‘UGent Verlicht’.
  • Het nieuwe bevorderingsmodel is geënt op samenwerking, collegialiteit en teamwerk: ZAP-leden maken afspraken omtrent hun inpassing in en hun bijdragen tot de doelstellingen van het grotere geheel in de vakgroep/onderzoeksgroep/opleiding/faculteit/universiteit (d.m.v. een beknopt inpassingsdocument bij het begin van elke evaluatiecyclus).
  • Inbedding in de grotere entiteit gaat samen met differentiëring volgens ieders talenten: het betreft geen concurrentieel model, maar is gebaseerd op de complementaire inzet van de sterktes en kwaliteiten van ZAP-leden op het vlak van onderzoek, onderwijs en ander institutioneel of maatschappelijk engagement. De erkenning van gedifferentieerde ZAP-profielen zorgt ervoor dat niet alleen de ZAP-leden maar ook de instelling als geheel haar kerntaken kwalitatiever en efficiënter kan vervullen.
  • Voortaan zal slechts om de vijf jaar (i.e. het decretaal bepaalde minimum) worden geëvalueerd in plaats van om de twee of vier jaar. Dit zorgt voor meer ‘evaluatierust’.
  • De evaluatiecyclus wordt vereenvoudigd en zal voortaan bestaan uit (1) een inpassingsmoment (bij het begin van elke cyclus – cf. het punt ‘inpassing’ hierboven); (2) een tussentijds feedbackgesprek (minimaal één gesprek na twee jaar, facultatief meerdere); en (3) een evaluatiegesprek (aan het einde van elke cyclus, na vijf jaar). Het evaluatiegesprek wordt geïnitieerd door een reflectieverslag van het ZAP-lid, waarin wordt teruggeblikt op de bereikte resultaten en het eigen functioneren in de kernopdrachten van de universiteit en met een vooruitblik/visie op de volgende cyclus. Maximale vrijheid gekoppeld aan verantwoordelijkheid is hierbij het leidmotief.
  • Meer dan ooit zal ingezet worden op loopbaanbegeleiding en coaching van het ZAP-lid in de diverse fasen van de loopbaan. Elk ZAP-lid krijgt een HR-commissie op maat. Deze commissie is samengesteld uit de vakgroepvoorzitter van het betrokken ZAP-lid, een ZAP-lid uit de Commissie Kwaliteitszorg Onderwijs, een lid van het facultair bestuur, een peer ZAP-lid (niveau hoogleraar of gewoon hoogleraar) en een HR-expert. De HR-commissie houdt het evenwicht tussen helikopterzicht binnen een faculteit en voldoende voeling met het concrete werk van het ZAP-lid.
  • Het nieuwe bevorderingsmodel evalueert bewust ook de interpersoonlijke en leiderschapsvaardigheden. Aldus komt dit nieuwe loopbaanmodel voor ZAP ook de grote groep van jonge onderzoekers en andere personeelscategorieën ten goede.
  • De basisprincipes gelden voor alle categorieën van ZAP: de evaluatie van de docenten tenure track zal volgens dezelfde principes verlopen als voor de docenten en hoofddocenten in de functionele loopbaan. Ook voor de docenten tenure track verdwijnen dus de gepersonaliseerde doelstellingen. Voor (gewoon) hoogleraren worden de feedbackgesprekken niet verplicht maar optioneel ingevoerd.
  • Voor de huidige groep ZAP-leden zijn er tal van overgangsmaatregelen ontwikkeld.

In de komende weken zal nog meer in detail toegelicht worden wat er zal veranderen. Alle ZAP'ers worden ook binnenkort uitgenodigd voor een infosessie.

Rik Van de Walle: "Ik ben ervan overtuigd dat we met dit nieuwe beleid een fundamentele cultuuromslag aan de UGent kunnen bereiken. Loopbaan- en bevorderingsmodellen horen de UGent'ers te dienen, en niet omgekeerd. Samen met onze vicerector Mieke Van Herreweghe wil ik de universiteit teruggeven aan alle UGent'ers – in wederzijds vertrouwen."

"Tot slot wens ik te benadrukken dat de ontwikkeling van het nieuwe loopbaan- en bevorderingsmodel het resultaat is van het werk van velen. Aan iedereen die daartoe heeft bijgedragen: een welgemeende dankjewel!"