Doctoraatsbursaal

OVER DE UGENT

De Universiteit Gent is een wereld op zich. Meer dan 15.000 medewerkers zijn er dagelijks aan de slag in onderwijs en onderzoek, beheer en administratie, technische en sociale voorzieningen, enz. Voor hen is de Universiteit Gent een logische keuze: het is een van de grootste, meest boeiende en toekomstgerichte werkgevers van de regio.

De Universiteit Gent telt 11 faculteiten en meer dan 85 vakgroepen, die in elk van de wetenschappelijke disciplines hoogstaande en door onderzoek ondersteunde opleidingen aanbieden.

JOUW OPDRACHT

Functiebeschrijving

Het FWO-project De oorsprong van de Bijbel in het Nederlands: De vroegste Middelnederlandse vertalingen van bijbelteksten (ca. 1200-1350) biedt een positie aan voor een doctoraatsbursaal voor 4 jaar aan de Universiteit Gent. Het project is ingebed in de onderzoeksgroepen HPIMS - Henri Pirenne Institute for Medieval Studies (https://research.flw.ugent.be/nl/hpims), GEMS (https://gemsugent.wordpress.com/) en de Vakgroep Letterkunde aan de UGent, evenals het cluster Medieval and Early Modern Studies aan het LUCAS - Leiden University Centre for Arts in Society (https://www.universiteitleiden.nl/en/humanities/centre-for-the-arts-in-society/medieval-early-modern-studies/research). Het onderzoeksteam zal ook nauw verbonden zijn met de COST Action Prayticipate (https://prayticipate.eu/). Voor het digitale luik zal er samengewerkt worden met het Ghent Centre for Digital Humanities.

Het project

Rond 1360 begon de zogenaamde Herne Bijbelvertaler aan de eerste bijna volledige Nederlandstalige vertaling van de Bijbel. Lang voor deze mijlpaal waren er echter al verschillende bijbelteksten apart naar het Middelnederlands vertaald, zoals de Evangeliën, het Leven van Jezus, de Psalmen en de Apocalyps. Deze eerdere vertalingen werden later in verschillende mate gebruikt door de Hernse Bijbelvertaler. Ondanks hun belang is er weinig bekend over de precieze context waarin deze vroegste vertalingen ontstonden.
Recent onderzoek heeft aangetoond dat de meeste van deze vertalingen in de dertiende eeuw werden gemaakt, met name in de westelijke regio van het graafschap Vlaanderen. Dit nieuwe inzicht biedt een waardevolle mogelijkheid om ze in relatie tot elkaar te bestuderen. Belangrijke vragen daarbij zijn onder andere of deze vertalingen onderling verbonden zijn, of ze van één vertaler zijn of uit een vertaalcentrum komen, of dat ze los van elkaar zijn ontstaan. Zo’n synchrone analyse zal ook helpen bepalen of het om originele Middelnederlandse vertalingen gaat of om bewerkingen van Franse of Duitse versies. Daarnaast zal het project licht werpen op hun relatie tot andere Middelnederlandse teksten met een bijbelse inhoud uit dezelfde periode en regio, zoals Jacob van Maerlants Rijmbijbel (ca. 1270). Op die manier wil dit project voor het eerst een coherent beeld schetsen van de dertiende-eeuwse bijbelvertaling in de Lage Landen.

Begeleidingsteam

Prof. dr. Youri Desplenter (UGent: https://research.flw.ugent.be/nl/youri.desplenter) en Dr. Anna Dlabačová (Universiteit Leiden: https://www.universiteitleiden.nl/medewerkers/anna-dlabacova#tab-1) zijn de promotoren.

Jouw opdracht

De doctoraatsbursaal zal bijdragen aan het opzetten van een database en het verzamelen van gegevens over de tekstgetuigen van de vroegste Middelnederlandse vertalingen van bijbelteksten. De doctoraatsbursaal zal evenwel in hoofdzaak werken aan het deelproject De oudste Middelnederlandse vertaling van de Apocalyps in co-tekst en context en de dataset gebruiken om vragen te beantwoorden over de relaties tussen alle aspecten van de tekstgetuigen en over hun verbanden met andere dertiende-eeuwse Middelnederlandse vertalingen van bijbelteksten. Daarnaast zal de veronderstelde invloed van en op Duitse en Franse (inclusief Anglo-Normandische) Apocalypsvertalingen uitvoerig worden onderzocht. Verder zal het deelproject nagaan waarom in deze periode de behoefte bestond aan een vertaling van de Apocalyps.

Kernverantwoordelijkheden

• Bijdragen aan het opzetten van een database en de daaropvolgende analyse, in samenwerking met de andere leden van het projectteam;
• Onderzoek uitvoeren naar de oudste Middelnederlandse vertaling van de Apocalyps in al haar facetten;
• Presenteren van het onderzoek op (inter)nationale conferenties;
• Bijdragen aan de organisatie van een wetenschappelijke conferentie;
• Organiseren van activiteiten die gericht zijn op valorisatie van het onderzoek;
• Participeren in onderzoeksactiviteiten van het projectteam;
• Schrijven van peer-reviewde wetenschappelijke artikelen;
• Schrijven van een dissertatie over de oudste Middelnederlandse vertaling van de Apocalyps;
• Occasioneel ondersteunen van onderwijsactiviteiten binnen de Vakgroep Letterkunde (UGent).

JOUW PROFIEL

• Diploma van (Research) Master op het domein van de (Nederlandse) taal- en letterkunde, (boek)geschiedenis, culturele studies, digital humanities of religieuze studies (of een diploma uit een verwant domein), met aantoonbare kennis van codicologie en Middelnederlands;
• Goed ontwikkelde onderzoeksvaardigheden, waaronder het vermogen om creatieve onderzoeksvragen te formuleren, beschrijvende en analytische vaardigheden, en een heldere en overtuigende schrijfstijl;
• Bereidheid om te reizen naar bibliotheken in binnen- en buitenland;
• Bereidheid om voor een langere periode (6 maanden) onderzoek te verrichten aan de Universiteit Leiden;
• Uitstekende beheersing van het Engels, evenals leesvaardigheid in Frans en Duits;
• Ervaring met paleografie;
• Sterke interesse in digitale benaderingen, kennis van digital humanities en/of de bereidheid om digitale vaardigheden te verwerven;
• Kennis van de laatmiddeleeuwse religieuze cultuur en/of religieuze literatuur wordt als een pluspunt beschouwd;
• Teamspeler en zelfstandige denker;
• Vermogen om het voorgestelde promotieonderzoek binnen 4 jaar af te ronden.

ONS AANBOD

• Wij bieden een voltijdse positie als doctoraatsbursaal bestaande uit een initiële periode van 12 maanden - die na positieve evaluatie, verlengd wordt naar een periode van in totaal maximum 48 maanden.
• Je ontvangt een doctoraatsbeurs volgens de algemene voorwaarden van de Universiteit Gent. De belastingvrije beurs omvat een volledige sociale dekking.
• Je werkt in een dynamische, multidisciplinaire en internationale onderzoeksomgeving.
• Een JointPhD met Universiteit Leiden.
• Alle personeelsleden van de Universiteit Gent genieten van een aantal voordelen, zoals 36 dagen betaald verlof, een brede waaier aan opleidings- en vormingsmogelijkheden, terugbetaling fietsverplaatsingen, enz. Een volledig overzicht van alle extralegale voordelen vind je op onze website.

INTERESSE?

We ontvangen sollicitaties het liefst per mail en ten laatste op 31 maart 2026. Je kunt je sollicitatie richten aan Prof. dr. Youri Desplenter (youri.desplenter@ugent.be). Voeg de volgende documenten aan je sollicitatie toe als pdf-bestanden:

• Motivatiebrief (max. 2 pagina’s) waarin je aangeeft waarom je op deze vacature wenst te solliciteren en enkele ideeën over hoe je het doctoraatsproject zou benaderen.
• Je CV, met je opleiding(en), een lijst van alle gevolgde mastervakken en de voor die vakken behaalde studieresultaten, eventuele vorige werkervaringen en/of andere academische prestaties (zoals de organisatie van evenementen, presentaties op conferenties of publicaties).
• Een voorbeeld van een eigen (wetenschappelijke) tekst, bijvoorbeeld in de vorm van een werkstuk, masterthesis of publicatie.
• De naam en contactgegevens van twee referenten, waaronder jouw scriptiebegeleider, die door de selectiecommissie gecontacteerd kunnen worden.
• Een kopie van je masterdiploma als je dat op het moment van solliciteren reeds behaald hebt.

Meer informatie

De voorziene startdatum is 1 juni. De interviews zullen na de paasvakantie plaatsvinden. Je kunt contact opnemen met Youri Desplenter (youri.desplenter@ugent.be) of Anna Dlabačová (a.dlabacova@hum.leidenuniv.nl) als je meer informatie wenst.