Gemeenschapsgerichte eerstelijnsgezondheidszorg

Opleidingsonderdelen

Gemeenschapsgerichte eerstelijnsgezondheidszorg

Gezondheid en maatschappij I

Theoretische component

Gezondheid en maatschappij II

Praktische- en reflectiecomponent

Opleidingen

Gemeenschapsgerichte eerstelijnsgezondheidszorg

Master of Science in de Sociologie, Schakelprogramma tot Master of Science in het Sociaal Werk, Master of Science in de Gezondheidsvoorlichting en- bevordering

Gezondheid en maatschappij I

1ste Bachelor of Science in de Geneeskunde

Gezondheid en maatschappij II

3de Bachelor of Science in de Geneeskunde

Maatschappelijk engagement

Omschrijving

Elk jaar organiseert de Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg, voor een interdisciplinaire groep studenten, binnen deze opleidingsonderdelen, een COCP-week (Community Oriented Primary Care), waar studenten een "gemeenschapsdiagnose" stellen, op basis van verzamelde informatie over een wijk met kansarmoede-problematiek in Gent. De studenten verwerven informatie via de rechtstreekse confrontatie met maatschappelijk kwetsbare gezinnen die er leven en hun hulpverleners, via gegevens van lokale agentschappen, data van survey’s rond gezondheidsnoden, cijfers rond criminaliteit en gegevens uit sociale databanken. De studenten zoeken vervolgens naar oplossingen op maat, die dan moeten resulteren in een realistisch interventievoorstel. Op basis van de feedback van lokale buurtwerkers gieten studenten de resultaten in een presentatie en poster, die ze dan voorstellen aan medestudenten, lesgevers, buurtwerkers en beleidsmakers. Lokale wijkgezondheidscentra en groepspraktijken treden op als "gastheer" voor de studenten en kunnen – net als andere lokale actoren - de resultaten gebruiken.

Gemeenschap en partnerschappen

De gemeenschap wordt afgebakend tot een wijk met kansarmoedeproblematiek in Gent. De buurten hebben als kenmerk een hoge concentratie sociale problemen, ongezonde woningen, grote etnische diversiteit, angst voor criminaliteit, drugsproblematiek, overlast, grote bevolkingsdichtheid, … De kansarmoede is in deze wijken sterker aanwezig dan in andere Gentse buurten. Voor het stellen van de gemeenschapsdiagnose en het uitwerken van een interventieplan in deze buurten, werken studenten samen met lokale buurtwerkers, opbouwwerkers en hulpverleners.

Maatschappelijke doelen

  • Reële problemen in de gemeenschap identificeren en analyseren.
  • Een interventieplan opstellen.
  • Een poster ontwikkelen die dienstbaar kan zijn voor de lokale gemeenschap.
  • Resultaten van het engagement presenteren aan gezondheids- en welzijnswerkers en beleidsmedewerkers, die op die manier tot nieuwe ideeën en inzichten kunnen komen.
  • Verbeteringsmogelijkheden op gemeenschapsniveau vloeien voort uit het engagement.

Academische leerinhoud en leerdoelen voor de student

  • Kennis en inzicht krijgen in verschillende problemen op vlak van gezondheid, leefsituatie, financiën, …
  • Kennis en inzicht krijgen in sociale gezondheidsongelijkheid en zijn determinanten.
  • Inzicht krijgen in de betekenis van gezondheid en ziekte en hun praktische gevolgen in de eerstelijnsgezondheidszorg.
  • Inzicht krijgen in een aantal basisconcepten en de structuur van de eerstelijnsgezondheidszorg in België.
  • Inzicht krijgen in de samenhang van ziekte en gezondheid met woon- en leefsituatie.
  • Inzicht krijgen in de link tussen gezondheids- en welzijnssector en actuele evoluties inzake samenwerking.
  • Zicht krijgen op de impact van de gemeenschap en de context op individuele gezondheid.

Maatschappelijke en persoonlijke leerinhoud en leerdoelen voor de student

  • Leren een "gemeenschapsdiagnose" stellen.
  • Leren semigestructureerde interviews met maatschappelijk kwetsbare patiënten en hulpverleners uit te voeren.
  • Leren samenwerken met studenten van andere disciplines.
  • Leren met verschillende culturen werken in kansarme buurten.
  • Leren sociale verantwoordelijkheid op te nemen.
  • Een beter begrip krijgen van de situatie van individuele patiënten in de gemeenschap.
  • Leren over de eigen maatschappelijk rol binnen de eigen discipline in verschillende contexten.

Reflectie

Door middel van reflectie:

  • leren studenten hun eigen acties kritisch te analyseren aan de hand van de aangeboden theoretische inzichten.
  • krijgen studenten meer inzicht in hun eigen rol en bijdrage binnen de bredere maatschappelijke context.
  • leren de studenten complexe maatschappelijke problemen binnen een groter geheel te plaatsen en ermee om te gaan.
  • verwerven de studenten naast academische inzichten en vakspecifieke competenties, ook meer generieke competenties.
  • groeit de maatschappelijke betrokkenheid en leren de studenten het opnemen van de "advocacy"-rol.
  • leren de studenten functioneel leiderschap en optreden als "change agent".

Studenten leren om vanuit theoretische inzichten kritisch te reflecteren door middel van:

  • groepsdiscussie.
  • presentatie.

Contact

Verantwoordelijke lesgever: Prof. dr. Jan De Maeseneer
Jan.DeMaeseneer@UGent.be

Medelesgever: Prof. dr. Sara Willems
Sara.Willems@UGent.be

Coördinatie: dr. Lynn Ryssaert
Lynn.Ryssaert@UGent.be