Werken in het humanitaire?

Inleiding

De Master in Conflict & Development die jullie volgen is historisch gegroeid uit het zogenaamde ISVO-Postgraduaat, dat mensen met een diverse achtergrond klaarstoomde voor een baan in de zogenaamde ontwikkelingssamenwerking. Hoewel de Master vandaag een bredere opzet heeft, zijn er elk jaar een aantal studenten die hem volgen met oog op een loopbaan als coöperant of humanitaire hulpverlener in het buitenland. Omdat er onder hen vraag is naar tips over de mogelijkheden in die sector en hoe dat het dat best wordt aangepakt, zet ik hieronder een aantal suggesties die hopelijk van nut zijn. Daaronder staan ook een ganse rist relevante links. Wat volgt zijn persoonlijke opinies en een persoonlijke selectie van mogelijks nuttige informatiebronnen, en is in geen geval bindend voor ondergetekende en andere medewerkers van de vakgroep. M.a.w., ondergetekende en andere medewerkers van de vakgroep zijn in geen enkel geval aansprakelijk voor keuzes die gemaakt zijn o.g.v. al het onderstaande.

Prof. dr. Bruno De Cordier

1. Portaalsites met vacaturesecties en e-nieuwsbrieven met vacatures

- Vacatures bij de officiële ontwikkelingssamenwerking van de Benelux-landen

- Vacatures bij het Internationale Rode Kruis

Specifieke vacatures die ons worden toegestuurd worden vaak gepost op de Minerva-infosite van de Master in Conflict & Development.

2. Nuttige handboeken, blogs en brochures

Voor je begint te zoeken

1. Het is moeilijk om een duidelijke lijn te trekken in welke diploma’s de meeste deuren openen in het humanitaire of de zog. ontwikkelingssamenwerking. Het beste is gewoon door een reeks vacatures te gaan. Voor bepaalde soorten functies en taken komen enkel mensen met een specifieke, toegepaste opleiding aan bod (bio-ingenieur, bouwkundigen, informatici, medische opleidingen). Maar in functies die met beheer en organisatie te maken hebben zitten evengoed mensen die geschiedenis, sociologie of handelswetenschappen hebben gedaan, goede organisatoren zin en beschikken over een bruikbare talenkennis. belangrijkste is m.i. iemands algemeen profiel, persoonlijkheid en ervaring.

2. Fixeer je niet op (de illusie van) een snel vertrek naar het buitenland. Sommige afgestudeerden die naar het buitenland willen, zoeken niet echt werk in België omdat ze er van uitgaan dat ze "binnenkort toch weg" zijn, maar lopen vervolgens vast. Ook in deze sector is de eerste en voornaamste uitdaging voor een pas afgestudeerde, uit de impasse ‘geen-baan-want-geen-ervaring’ te raken. En ervaring is quasi overal vereist in de internationale ontwikkeling- en hulpverleningsbranche. Zoek daarom best gewoon een eerste ‘echte’ werkervaring in België (privésector, overheid of elders) ook al zijn de sector en de baan waarin je terechtkomt of waar je terecht kan niet wat je in eerste instantie voor ogen had. Het gaat er eerst en vooral om relevante ervaring op te doen, en dit op het juiste niveau.

3. Na 2 à 3 jaar kan je dan systematisch en gericht beginnen zoeken in de sector. Volg je sollicitaties proactief op (gewoon een cv-tje sturen naar een algemeen e-adres en dan afwachten levert zelden iets op) en vraag geregeld informatie naar de staat van je dossier/kandidatuur.

4. Ontwikkel of verbeter één of een paar vaardigheden die in de sector gevraagd zijn. Daarmee bedoel ik, ten eerste, talen (bijv. goede gesproken én geschreven kennis van het Frans voor Afrika of Spaans voor Zuid-Amerika (en/of Portugees, ook voor sommige Afrikaanse landen), terwijl een minder courante taal als Arabisch of Swahili ook goed in de markt ligt) en, ten tweede, technische vaardigheden als bijv. accounting, Geografische Informatiesystemen (GIS-toepassingen) en dergelijke meer.

6. Officiële stages (bijv. bij een internationale instelling of een grotere ngo) zijn zeker goed op het vlak van referenties en ervaringsopbouw, al geldt ook hier dat stages niet automatisch uitmonden in een ‘echte’ laat staan vaste job op je stageplaats. Als je stage loopt, probeer duidelijk af te spreken wat je concreet moet doen en wat er van jou verwacht wordt, kwestie van niet te eindigen als meid voor alle werk of te worden uitgebuit. Een voorbeeld van de controverse die bestaat rond onbezoldigde stages en rond de zogenaamde 'stage-economie'. Pas uiteraard op met organisaties of personen die je willen doen betalen om stage te lopen of een stage voor jou te regelen!

7. Op eigen houtje naar het buitenland te gaan en daar dan werk zoeken wordt gedaan, maar is meestal maar effectief voor mensen die al ervaring en een plaatselijk netwerk hebben. Voor een pas afgestudeerde is dit volgens mij geen goede aanpak.

8. Eens je een eerste 'echte werkervaring' in eigen land hebt opgedaan, bestaan er een aantal kanalen waar je met zo'n 2 à 3 jaar professionele ervaring kans maakt om in de sector te geraken, zoals het VN-Vrijwilligersprogramma (UNV-VNU) en een aantal humanitaire ngo’s onder een semi-vrijwilligersstatuut. Het nadeel bij de ‘minimale UNV-verloningen’ en bij een aantal ngo’s is dat de financiële voorwaarden niet schitterend zijn (meestal kost, inwoon, een maandelijkse toelage, en sociale dekking/een ziekte- en hospitalisatieverzekering; indien niet dan moet je op dit laatste staan). Anderzijds kan je daar in het begin van je loopbaan mee leven omdat je ervaring opdoet die in de sector meestal voor vol aanzien wordt (bijv. sommige mensen die nu bij de VN, ECHO ... werken begonnen ooit bij dergelijke ngo's). En als je het verstandig aanpakt en op het thuisfront geen zware kosten hebt, kan je met de toelage ook sparen.’

9. Tenslotte: maak uit of je in de sector en naar het buitenland wil als professionele uitdaging en uit oprechte belangstelling voor de sector, de samenlevingen waarin je wil werken en de problematiek, en niet uit romantiek of omdat je op de loop bent voor persoonlijke problemen en frustraties.

Voor verdere lectuur, zie ‘Becoming an international aid worker’, door Matthew Bolton

Ervaring uitbouwen, stages

Voor studenten die na het afstuderen een eerste werkervaring willen opdoen via stages of als vrijwilliger, wijzen we op het bestaan van een aantal stageprogramma's en -initiatieven.

Info m.b.t. andere tijdelijke stages worden soms gepost op de Minerva-infosite van de Master in Conflict & Development.

Talenkennis

We weten allemaal dat Engels een wereldtaal is. Maar het is een illusie te denken dat je met Engels altijd en overal terecht kan én goed kan functioneren. Investeren in het aanleren of vervolmaken van een taal via avondonderwijs, privéles of zelfstudie versterkt je profiel in de sector en elders. Een goede gesproken én geschreven kennis van het Engels (quasi overal een basisvoorwaarde), Frans (voor Afrika!) en Spaans strekt in de sector algemeen tot aanbeveling. Mensen die een minder courante taal spreken die in bepaalde regio's de omgangstaal is (Arabisch, Swahili, Bahasa, ... ) hebben een extra sollicitatietroef.

Sommige organisaties bieden hun werknemers een financiële tussenkomt voor taalcursussen, of richten voor hun vertrek/ter plaatse snelcursussen in.

Gespecialiseerde opleidingen

Andere