Boeken

De alledaagse rebel: tien rebellengroepen in het Zuiden

Jeroen Adam, Bert Suykens en Koen Vlassenroot (Red.)

Academia Press, 2017
ISBN 978 94 01444279, 247 pagina's

In een tijdperk waarin de beeldvorming over rebellengroepen wordt gedomineerd door hun barbaarsheid, gewelddadigheid en criminaliteit, bieden de auteurs in dit boek een alternatieve blik. In plaats van rebellen in hun uitzonderlijkheid te analyseren, worden ze in hun alledaagsheid gesitueerd. Hoe verdienen rebellen de kost? Wat zijn hun drijfveren? En hoe situeren zij zichzelf in een veranderende wereld?

Van de nood een deugd maken: hoe humanitaire hulp werkt

Bruno De Cordier

Academia Press, 2016
ISBN 9789038226279, 164 pagina's

In 2014 schatten de Verenigde Naties de potentiële doelgroep van internatioekomen.nale humanitaire hulp en noodhulp wereldwijd op zo'n 123 miljoen mensen - ongeveer de bevolking van Japan. Daarvan had er 76 miljoen dringende hulp nodig. Wat we lang associeerden met, pakweg, een aardbeving in Latijns-Amerika of een vluchtelingenkamp in Darfoer, is met de sloppenwijken rond Calais en de bootvluchtelingen op de Griekse vakantiestranden dichtbij gekomen.

Gramsci on Tahrir: revolution and counter-revolution in Egypt.

Brecht De Smet

Pluto Press, 2016
ISBN 9780745335575, 264 pagina's

Gramsci on Tahrir explores the complex dynamic of Egypt's revolution and counter-revolution, in the wake of intense debate on the Arab uprisings. It shows how a Gramscian understanding of the revolutionary process provides a powerful tool to chart the possibilities and obstacles for an emancipatory project in Egypt.

De hermaakbare wereld? Essays over globalisering.

Julie Carlier, Christopher Parker & Eric Vanhaute (Red.)

Academia Press, 2016
ISBN 9789038226439, 201 pagina's

Hoewel globalisering de voorbije dertig jaar alomtegenwoordig was in het maatschappelijk debat, is de term steeds meer een vaag containerbegrip geworden. De meest uiteenlopende vraagstukken worden eraan verbonden, gaande van financiële crisissen en klimaatacties tot migratie en internationaal terrorisme. Vaak wordt globalisering daarbij begrepen of ervaren als een voldongen feit: een ongrijpbaar, onzichtbaar proces dat zich boven onze hoofden afspeelt. De hermaakbare wereld? toont hoe verlammend die beeldvorming is en reikt lezers een kritische, constructieve definitie aan. Wie dit boek leest, krijgt een nieuwe kijk op debatten rond globalisering. Zo biedt het zuurstof voor maatschappelijke verandering.

Het Midden-Oosten: the times they are a-changin'

Sami Zemni (Red.)

EPO, 2013
ISBN 978 94 91297 41 0, 375 pagina's

'Egyptische vrouwen op straat tegen Morsi', 'Avondklok na onrust in Tunesië", 'Demonstranten gedood bij Amerikaanse ambassade in Jemen'. Soms, als wij 's ochtends door de krant bladeren, vragen wij ons af: hoe zou het nog met de Arabische Lente zijn? Twee jaar na de revoltes in het Midden-Oosten maken Sami Zemni en zijn team van specialisten een balans op. Wat waren de oorzaken en de oorsprong van die opstanden? Welke rol speelden zittende aristocraten, islamisten en westerlingen? Waren de nieuwe sociale media werkelijk de blaasbalg die de vonk van de verontwaardiging aanwakkerden? En heeft dat protest eigenlijk iets structureels veranderd?

Het Midden-Oosten. The times they are a-changin' is het eerste grondige Nederlandstalig overzicht dat voorbij oppervlakkigheden en algemeenheden wandelt, en ook nog eens de hele regio bestrijkt, van Egypte en Tunesië tot Marokko, Libië, Syrië, Libanon, Palestina, Jemen, Jordanië, Irak, Bahrein en Israël. Daar bestaat een woord voor: een standaardwerk.

Het altruïsme voorbij: de politieke economie van humanitaire hulp

Bruno De Cordier

Academia Press, 2013
ISBN 978 9038220932, 90 pagina's

Of het nu komt door nieuwsbeelden van overstromingen, tentenkampen met vluchtelingen en ondervoede Afrikaanse kinderen of door de fondsenwervingscampagnes door talrijke ngo's en andere hulporganisaties, iedereen heeft wel een vaag idee als de term 'humanitaire hulp' valt. Maar wat is het in realiteit en hoe werkt de humanitaire sector? Waar komen humanitaire hulp en noodhulp vandaan en wie en waar zijn de ontvangers ervan? Wat onderscheidt 'humanitaire hulp' van 'ontwikkelingshulp', en wat is de plaats en rol van de ngo's, de Verenigde Naties, het internationale Rode Kruis en de verschillende regeringen die hulp financieren in het ganse verhaal? En zijn de begunstigden en ontvangers van humanitaire hulp echt zo passief en hulpeloos als ze vaak worden afgebeeld?

Achter het populaire beeld van de humanitaire sector zit een heel diverse en complexe wereld van allerlei instellingen, organisaties en maatschappelijke groepen met een eigen aanpak, inbreng en eigen belangen. Dit boek, dat geschreven is door een oudgediende van de branche, bespreekt het ontstaan en de evolutie van de internationale humanitaire sector. Het plaatst ze op de achtergrond van een reeks mondiale politieke en maatschappelijke ontwikkelingen, en gaat in detail in op de verschillende actoren van de humanitaire hulp. Ten slotte besteedt het boek ook speciale aandacht aan voedselhulp en aan een aantal mogelijke toekomstige ontwikkelingen binnen en rond de humanitaire wereld.

Omzien in verwarring

Ruddy Doom

Academia Press, 2012
ISBN 978 9038220123, 119 pagina's

Concept als praktijk van wat als democratie gold zijn de afgelopen decennia wereldwijd veranderd. Bij de dekolonisatie kon het Noorden de staten in de derde wereld hun versie als enig mogelijke opdringen. De reden hiervan was dat deze geen tegenmacht konden vormen die deze dominantie en hegemonie kon doorbreken. Met de globalisering heeft vooral Europa aan macht ingeboet en dus de gidsfunctie verloren. De BRICS hebben een fenomenale economische groeispurt verwezenlijkt, waardoor hun opvattingen inzake democratie en ontwikkeling zeer aantrekkelijk worden. Daarenboven is, mede door de recessie, Europa zelf op zoek naar een nieuwe invulling van radicale democratie.

The Lord's Resistance Army: myth and reality.

Tim Allen and Koen Vlassenroot (eds.)

Zed Books, 2010
ISBN 978 1 84813 563 5, 356 pagina's

The Lord's Resistance Army is Africa's most persistent and notorious 'terrorist' group. Led by the mysterious Joseph Kony, it has committed a series of horrific human rights abuses, including massacres and mutilations. Since the mid 1980s, it has abducted tens of thousands of people, including large numbers of children forced to train as fighters. The ICC in 2005 issued warrants for Kony and his top commanders, and the United States is backing a military campaign against the group. But the LRA survives, continuing to inspire both fascination and fear.

Authoritative but provocative, The Lord's Resistance Army provides the most comprehensive analysis of the group available. From the roots of the violence to the oppressive responses of the Ugandan government and the failures of the international community, this collection looks at his most brutal of conflicts in fascinating depth, and includes a remarkable first-hand interview with Kony himself.

Spiegelpaleizen: wat 'zij' denken over 'ons'

Ruddy Doom

Academic and Scientific Publishers, 2010
ISBN 978 90 5487 764 6, 233 pagina's

Toen West-Europa zich nog in  het centrum van het politiek-economische wereldsysteem bevond en zichzelf daardoor als referentiepunt voor de mondiale cultuur zag, hoefde het zich niet te verdiepen in de vraag: "Hoe kijken de 'anderen' naar ons?" Met de verschuivende machtsverhoudingen zijn evenwel veel van de vroegere vanzelfsprekendheden verdampt.

Hoe de leiders van de Volksrepubliek China ons evalueren, of hoe de islami(s)tische wereld ons definieert, doet er wel degelijk toe, zij het om uiteenlopende redenen. In een multipolaire wereld hebben wij niet langer het alleenrecht de anderen een plaats te geven maar worden wij zelf een rol toegemeten. Het gevaar is reëel dat we terugvallen op een loopgravenidentiteit en de 'anderen' als vijanden bestempelen, omdat die onze belangen belagen. Dat een aantal van deze belangen helemaal niet te rechtvaardigen vallen, of dat er geen redenen zijn om er een monopolie op te eisen, wordt al eens uit het oog verloren.

Bij dit alles wordt het cliché over 'de anderen' niet geschuwd en gaan we eerder af op percepties dan op de werkelijkheid. In dit boek wordt gepleit voor een genuanceerde benadering van de problematiek van het benoemen en benoemd te worden. Tevens wordt gepoogd om het proces ervan een solidere basis te verschaffen, los van de retoriek, maar refererend aan bredere machtsrelaties.

Spiegelpaleizen is één pleidooi tegen de verschraling van het denken rond identiteit die al te vaak gezien wordt als vastomlijnd en statisch in de tijd. Vandaar dat ook de structuur ervan eerder lijkt op een wandeling met wisselende perspectieven dan wel op een rit over de autosnelweg van dat ene gelijk.

Het islamdebat

Sami Zemni

EPO, 2009
ISBN 978 90 64455483, 224 pagina's

De opgeklopte hype rond Geert Wilders’ film Fitna liep af met een sisser. Een dag nadat de film uitkwam, draaide de wereld gewoon verder. Nochtans lijkt de islam niet meer weg te denken uit het publieke debat. Of het nu is als verklaring voor sociale problemen en drama’s dicht bij huis, of voor conflicten aan de andere kant van de Middellandse Zee. We lijken wel bezeten van het idee dat de islam het grootste probleem vormt voor onze contreien. En steeds opnieuw wordt islamologen, arabisten en andere kenners gevraagd: wat zegt de islam over dit of dat onderwerp? De islam zegt, helaas, niks. En dus begint de kakofonie.

Dit boek wil het zogenaamde ‘islamdebat’ verduidelijken en nuanceren. Want onze obsessie voor de islam weerspiegelt onze groeiende onkunde om het samenleven in een globaliserende wereld op een ordentelijke manier te organiseren. Het islamdebat analyseert de relatie tussen islam en Verlichting en het gevaar van de islamofobie. Het biedt een solide basis om na te denken over een vernieuwde politieke gemeenschap die insluit in plaats van uitsluit. Anders gezegd: dit is een oproep om via dialoog een plaats te vinden voor de islam in onze democratische maatschappij.

Conflict en ontwikkeling. Overleven in de grensgebieden van de globalisering.

cover conflict en ontwikkelingRuddy Doom (Red.)
Academia Press, 2008
ISBN 978 90 382 1334 7, 624 pagina’s

‘In 25 bijdragen - alle van de hand van medewerkers ven de Vakgroep Conflict- en Ontwikkelingsstudies - wordt ingegaan op zeer uiteenlopende types conflicten. Ruimtelijk gaat het van Ambon tot Colombia. Inhoudelijk van de verstedelijkingsproblematiek tot het Weerstandsleger van de Heer. Toch is dit boek méér dan een catalogus van actuele problemen.

De samenhang ligt vooreerst in de overtuiging dat veldwerk directere informatie oplevert dan literatuurstudie. Anderzijds krijgen concrete cases maar hun volle betekenis in een ruimer kader. Lokale conflicten in de grensgebieden van de globalisering blijken meestal verknoopt in bredere economisch-politieke processen. Daarom is deze reader ook een aansporing om werk te maken van andersglobaliseren. Op basis van inzichten, niet op grond van slogans. In die zin moet de actiesociologie opnieuw de status afdwingen die haar toekomt: én wetenschappelijk accuraat én maatschappelijk relevant.

U kan het boek bestellen bij Academia Press: http://www.academiapress.be/

Blinde regen. Centraal-Azië in de frontlijn.

cover blinde regen

Tweede, herziene druk
Bruno De Cordier
Academia Press, mei 2007
ISBN: 978-90-382-1086-5

‘Blinde regen. Centraal-Azië in de frontlijn’ verscheen voor het eerst in mei 2005. Door de belangstelling en de soms woelige ontwikkelingen in de Centraal-Aziatische regio sinds het verschijnen van de eerste druk was het na twee jaar aan een grondige actualisering toe.

Het boek – één van de weinige over Centraal-Azië in het Nederlandse taalgebied – gaat dieper in op de maatschappelijke en politieke verschuivingen die deze even miskende als strategische regio doormaakt. Eind 1991 implodeerde de Sovjet-Unie en ontstonden in Centraal-Azië acht onafhankelijke republieken. Welke gevolgen heeft dat voor de regio en waar staan die landen en volkeren vandaag? In en rond de Kaspische Zee liggen grote olie- en gasvoorraden, terwijl grootmachten als Rusland, China en de Verenigde Staten hun vaak botsende strategische belangen in Centraal-Azië verdedigen met een schimmig politiek spel. ‘Blinde regen. Centraal-Azië in de frontlijn’ gaat over een deel van de wereld waar misschien de échte 'botsing der beschavingen' smeult – en dat is níet die tussen 'het Westen' en 'de islam'. Niet alleen het 'grote verhaal' wordt verteld, maar ook hoe het allemaal wordt ervaren door de man en vrouw in de straten, steppen en katoenvelden van Centraal-Azië.

Met een combinatie van een journalistieke en analytische aanpak richt het boek zich naar een breed geïnteresseerd publiek. De nieuwe druk van ‘Blinde regen. Centraal-Azië in de frontlijn’ telt 213 pagina’s en is geillustreerd met kaarten en een zestigtal foto’s, waaronder uniek archiefmateriaal uit de Russische en Britse koloniale tijd.

U kan het boek bestellen bij Academia Press: http://www.academiapress.be/

Politieke islam, 9/11 en jihad

boek politieke islamSami Zemni
Acco, 2006
ISBN 90 334 6274 5

Na de aanslagen van 9/11, de moord op Theo Van Gogh of de aanslagen in Madrid is één zaak duidelijk: de islam staat in het middelpunt van de belangstelling. Soms wordt de islam gezien als de nieuwe vijand bij uitstek in een nakende botsing der beschavingen, soms wordt hij gezien als onverenigbaar met de democratie en dus als een obstakel voor de integratie. Dit boek gaat in tegen de idee van een botsing der beschavingen. De conflicten, het geweld en de spanningen waar de islam deel van uitmaakt verwijzen naar algemene globaliseringprocessen. De islam is niet de centrale actor, hij stuurt deze processen helemaal niet maar is er afhankelijk van. De islam is in volle verandering, zowel in Caïro, Jakarta of Antwerpen, maar dit betekent niet dat we geen inspanning moeten leveren om de vele verschillende stromingen en tendensen van elkaar te onderscheiden.

Dit boek wil dan ook de veelvuldige hedendaagse complexiteit en diversiteit van de islam analyseren en duiden door het fenomeen historisch en maatschappelijk te plaatsen om zo de hedendaagse problemen, conflicten en manifestaties van de islam beter te begrijpen.

Sami Zemni is als Professor verbonden aan de vakgroep Conflict- en Ontwikkelingsstudies van de Universiteit Gent. Hij leidt er The Middle East and North Africa Research Group (MENARG) en hij is directeur van het Centrum voor islam in Europa (UGent).

download flyer

Treurlied op de gele rivier

cover terreurlied op de gele rivier

Ruddy Doom
Academia Press, juli 2005
ISBN 90 3820 792 2

In november 2004 was er een bijeenkomst van de G-7, de groep van de rijkste industrielanden ter wereld plus Rusland, in Washington. Voor het eerst was ook China officiëel uitgenodigd. Met zijn forse economische groei en kernwapens raakt China stilaan erkend als ontluikende grootmacht. In China geproduceerde massaproducten en delocalisatie van westerse bedrijven confronteren het Westen met dit nieuwe China. Het spook van ‘het gele gevaar’ dreigt weer rond te waren.

Nu bekleden het keizerrijk en de Volksrepubliek China altijd al een speciale plaats binnen de Europese visie op de wereld. De wetenschappelijke benadering ervan, net zogoed als de wereld van de fictie kenden en kennen een fascinatie die schommelt tussen adoratie en verwerping. Sloeg dit vroeger voornamelijk op de culturele continuïteit, dan valt de nadruk tegenwoordig op verandering, gaande van de mondiale politieke voortrekkersrol die het Maoïsme opeiste tot het economisch succesverhaal sinds Deng Xiaoping. Of er met het Rode Boekje dan wel met een pak yuan wordt gezwaaid: anderhalf miljard Chinezen kunnen behoorlijk wat turbulentie veroorzaken. Eén van de nieuwe uitdrukkingen is ‘BC’ en ‘AC’, wat dan staat voor ‘before’ en ‘after China’, al slaat de breuk op fenomenen die voorzitter Mao van de hand zou gewezen hebben.

‘Ontwikkeling’ en ‘conflict’ : vooral hun onderlinge relatie is in China niet evident. In het imperiale denken sloten ze elkaar uit, onder Mao was er geen ontwikkeling zonder (klassen)-strijd, terwijl nu snelle economische verandering oorzaak en gevolg is van maatschappelijke harmonie.

Conflict and Social Transformation in Eastern DR Congo

cover conflict and social transformation drc

Authors: Prof. Dr. Koen Vlassenroot and Timothy Raeymaekers
Publishers: Academia Press Scientific Publishers and the CRG 2004, in partnership with
11.11.11., NIZA and NOVIB
ISBN 90-382-0635-6
(English version, 237 pages)
90-382-0513-9
(version Française, 231 pages)

Ordering http://www.academiapress.be

This book is also for sale at the library reception of the Department of Conflict- and Development Studies, first floor

Ce livre est également disponible à l'acceuil de la bibliothèque du Département d'Etudes sur Conflit et Développement, premier étage

The Democratic Republic of Congo (DRC) is currently emerging from a decade of calamitous war. This volume want to make a strong case that efforts to end war and promote sustainable development in the eastern parts of the DRC should be grounded in attention to phenomena that lie beneath the more often discussed international and regional dimensions of the conflict.

The contributors suggest that the chronic violence cannot be understood purely with reference to the ‘greed’ of powerful local and international actors. Rather, the seeming intractability of the Congolese conflict can only be fully understood with reference to the ways in which conflict—together with a legacy of colonial and state policy that preceded and informed it—has created a situation in which the ‘rational’ pursuit of individual livelihood ends up reproducing the collectively ‘irrational’ phenomenon of war.

By contrast with traditional perspectives that explain the Congolese conflict in terms of dynamics set in motion ‘from above,’ the work collected here stresses the local, ‘micro-level’ dilemmas of conflict and development that face the communities of eastern Congo today. In short, this volume argues that the design of interventions aiming to end conflict and promote development in the DRC must consider the nature of interests, institutions, and patterns of action that drive change ‘from below.’

The contributors to this volume (Koen Vlassenroot, Timothy Raeymaekers, Anna Verhoeve, Luca Jourdan and Jeroen Cuvelier) base their analyses on recent fieldwork in Beni, Kamituga, Goma, Lubero and Masisi.

Koen Vlassenroot is Professor in Political Science at Ghent University and Coordinator of the Conflict Research Group (Centre for Conflict and Development Studies, University of Ghent).

Timothy Raeymaekers is a Research Fellow at the Conflict Research Group.

Conflit et transformation sociale dans l'Est de la RDC

La République Démocratique du Congo (RDC) émerge actuellement d’une décennie de guerre. Ce livre montre que les efforts pour y mettre fin et pour promouvoir le développement durable à l’est du Congo devraient accorder une attention particulière aux phénomènes sous-tendant les dimensions internationales et régionales, qui sont plus communément abordées.

Les auteurs de ce livre suggèrent que la violence ne peut pas se comprendre qu’à travers "l’avidité” des acteurs locaux et internationaux. La nature apparemment insoluble du conflit devrait plutôt se comprendre par la manière dont le conflit – et l’héritage d’une politique coloniale et étatique – crée une situation de poursuite “rationnelle” de la survie individuelle et finit par reproduire le phénomène collectivement “irrationnel” de la guerre.

Contrairement à ces perspectives traditionnelles, qui expliquent le conflit congolais par des dynamiques “d’en haut”, le travail présenté ici insiste sur les dilemmes locaux de conflit et de développement auxquels font face les communautés de l’est du Congo. Le volume suggère que la mise en oeuvre d’interventions ciblant la fin du conflit et la promotion du développement doit prendre en compte la nature des intérêts, institutions et schémas d’action qui suscitent un changement “d’en bas”.

Les auteurs de ce livre (Koen Vlassenroot, Timothy Raeymaekers, Anna Verhoeve, Luca Jourdan et Jeroen Cuvelier) basent leurs analyses sur un travail de terrain effectué à Beni, Kamituga, Goma, Lubero et Masisi.

Koen Vlassenroot est Professeur de Science Politique à l’Université de Gand et Coordinateur du Conflict Research Group (Centre for Conflict and Development Studies, Université de Gand).

Timothy Raeymaekers est Chercheur au Conflict Research Group.

Civil and Military Humanitarianism in Complex Political Emergencies : Desirability and Possibilities of a Cooperation

cover civil and military humanitarism

Researcher : David De Roos
Promotor : Prof. Dr. Doom
Centre for Conflict and Development Studies, Universiteit Gent

download document download cover