Onderzoeksprojecten

Huidige Projecten

 

 

Inside the municipal lobby. Determining the conditions of local government influence on EU decision-making

Opdrachtgever : Bijzonder Onderzoeksfonds (BOF)

Beschrijving: Steeds vaker wordt het beleid van lokale besturen (mee) bepaald door Europese wetgeving (‘top-down Europeanisering’). Lokale besturen anticiperen op deze impact door hun belangen proactief te verdedigen op Europees niveau, onder meer via de beïnvloeding van Europese wetgeving die ze later zelf ten dele moeten implementeren (‘bottom-up Europeanisering’). In dit project onderzoeken we welke factoren ertoe bijdragen dat lokale besturen effectief invloed kunnen uitoefenen op Europese besluitvorming. Op basis van een QCA-design onderzoeken we het effect  van een aantal factoren, geselecteerd uit de literatuur rond belangenvertegenwoordiging (‘interest group politics’), in concrete voorbeelden van lokale beïnvloedingspogingen op Europees niveau.

Looptijd : januari 2016 t/m december 2018

Medewerker : dr. Tom Verhelst (promotor Prof. dr. H. Reynaert)

 

 

Een koninkrijk van heerlijkheden? Over de betekenis van de cumulatie van politieke mandaten.

Opdrachtgever : Fonds Wetenschappelijk Onderzoek (FWO)

Beschrijving: Het cumuleren van politieke mandaten is in België een wijdverspreid fenomeen dat regelmatig voor politieke en publieke beroering zorgt.
Empirisch onderzoek, zowel in eigen land als in het buitenland, is daarentegen sterk gefragmenteerd en uitermate beperkt. Dit onderzoeksproject tracht daar verandering in te brengen.
We beschrijven de evolutie van het dubbelmandaat in het federale België, proberen oorzaken te duiden en de gevolgen te onderscheiden. Is er bijvoorbeeld een electorale bonus weggelegd voor parlementsleden met een lokaal mandaat? Of gedragen gemeenteraadsleden zich anders in het regionale of federale halfrond? Op die manier achterhalen we de betekenis van politieke cumul op functioneren van de lokale en nationale politiek en scheppen we een holistisch beeld van de praktijk.

Looptijd: oktober 2015 t/m oktober 2019

 Medewerker : Nicolas Van de Voorde (Promotor: Prof. Dr. K. Steyvers; Co-promotoren: Prof. Dr. N. Bouteca, Prof. Dr. T. Valcke) 

 

De invloed van deliberatieve democratie op sociaal leren

Opdrachtgever : UGent - assistentenmandaat

Beschrijving:

De centrale vraag die dit doctoraatsproject wil behandelen is of deelname aan deliberatieve democratie het sociaal leren onder burgers stimuleert. Bijkomend wil dit onderzoek bestuderen bij welke burgers, in welke vormen van deliberatie, waarom en hoe sociaal leren werkt.
Dit project vindt haar wortels in de assumptie dat democratische deliberatie publieke rede (Chappell, 2012; Christiano, 1997; Fishkin, 1997; Habermas, 1996; Mill, 1948; Pateman, 1975; Valadez, 2001) en in het bijzonder sociaal leren stimuleert (Barraclough, 2013; Dryzek, 2006; Park, 2000; Welton, 2001). Deelnemers aan deliberatie zouden leren van elkaars inzichten en ervaringen, hetgeen zou resulteren in een grotere begrip en appreciatie van tegengestelde meningen (Barraclough, 2013). Desondanks missen we nog steeds accurate empirisch data over democratische deliberatie om deze – theoretisch veronderstelde – claim – empirsch – te valideren.  Ondertussen zijn er steeds meer beleidsmakers die investeren in deliberatieve experimenten en zich niet zelden baseren op deze theoretische assumptie. Dit project ambieert dus niet alleen een lacune in de wetenschappelijke literatuur te dichten, maar tracht ook een wegwijzer te zijn voor toekomstige beleidsinvesteringen in de ‘nieuwe democratie’.

Looptijd : oktober 2015 t/m oktober 2021

Medewerker : Thibaut Renson (Promotor: Prof. Dr. H. Reynaert; Co-promotor: Prof. dr. K. Steyvers)

 

Afgelopen Projecten

 

Lokaal politiek leiderschap in de consensusdemocratie: naar een presidentialisering van het burgemeesterschap.

Opdrachtgever : Bijzonder Onderzoeksfonds (BOF)

Beschrijving: We weten uit onderzoek dat de traditionele kenmerken van de consensusdemocratie en de sterke partijpolitieke logica een verklaring kunnen bieden voor het overwicht van de uitvoerende macht op de wetgevende macht in de lokale besluitvorming. Waarom echter burgemeesters zich prominent gedragen binnen het schepencollege is minder duidelijk. Daar wil dit onderzoek een antwoord op bieden. Onderzoekers die het concept van presidentialisering tot nog toe hebben uitgewerkt gaan uit van een toenemende mate van autonomie voor eerste ministers in parlementaire systemen. Wij willen het concept in dit onderzoek toepassen op het lokale niveau en kijken hoe een burgemeester zich gedraagt binnen het schepencollege, binnen de partij en hoe hij/zij scoort bij lokale verkiezingen. Het electorale aspect is van groot belang voor de rest van ons onderzoek aangezien het voor een toekomstige burgemeester daar allemaal mee begint. Zet de burgemeester een sterke persoonlijke score neer binnen de partij of de gemeente, dan creëert hij/zij daarmee een groter draagvlak voor autonome beslissingen.

Looptijd : januari 2013 t/m februari 2017

Medewerker : Johannes Rodenbach (Promotor: Prof. Dr. K. Steyvers; Co-promotoren: Prof. dr. F. De Rynck)

 

 

Historiografie van het ACW regio Gent

Opdrachtgever : ACW arrondissement Gent-Eeklo

Beschrijving: De arbeidersbeweging in Gent wordt doorgaans geassocieerd met het socialisme en zijn iconen zoals Vooruit of Anseele. Dat de christendemocratische beweging echter ook een rol gespeeld heeft in de Gentse geschiedenis, is tot op heden onderbelicht gebleven. Dit project heeft tot doel een historiografie van het ACW arrondissement Gent-Eeklo te realiseren, waarin hoofdzakelijk gefocust wordt op de politieke en maatschappelijke betekenis van het ACW binnen de regio Gent. Zowel de rol die prominenten zoals voorzitters, burgemeesters en parlementsleden gespeeld hebben alsook de brede maatschappelijke rol (cultureel, sociaal, economisch) van de christelijke arbeidersbeweging worden belicht. De evolutie van de deelorganisaties maar ook van de koepel wordt onderzocht en gekaderd binnen de bredere historische context. Thema’s zoals de relatie met de katholieke/christendemocratische partij, de spanningen tussen progressieve en conservatieve krachten, de verhouding tussen stad en platteland, de invloed van de socialistische zuil, de verhouding tot het nationale/Vlaamse ACW en ideologische verschuivingen zullen hierbij centraal staan.

Looptijd : januari 2014 t/m april 2016

Medewerkers : Stijn Knuts en Stephanie Vancoillie (Prof. dr. H. Reynaert en dr. Koenraad De Ceuninck)

 

 

Doet de grootte ertoe? Een vergelijkend onderzoek naar de factoren voor succes en/of falen van hervormingen aan de lokale schaal

Opdrachtgever : Vlaamse Overheid (Steunpunt Bestuurlijke Organisatie Vlaanderen III)

Beschrijving: Dit project wil nagaan welke succes- en/of faalfactoren opduiken in het besluitvormingsproces rond structurele schaalhervormingen die een combinatie zijn van een discussie over territorium (zoals gemeentelijke fusies of binnengemeentelijke decentralisatie) en functies (zoals de als gepast beschouwde afbakening van bevoegdheden, het niveau en de instrumenten van decentralisering). Het neemt daarbij een expliciet vergelijkend perspectief door scherp te stellen op deze factoren in een aantal andere Europese landen en/of regio’s buiten Vlaanderen. Niettemin zullen ervaringen uit het verleden en hedendaagse debatten rond schaalhervorming in de Vlaamse context ook deel uitmaken van het onderzoek om de vergelijking te versterken.
De centrale onderzoeksvragen zijn de volgende: Hoe is het besluitvormingsproces rond deze schaalhervormingen verlopen in de fases van initiatie, beslissing en eventuele implementatie (beschrijvend)? Welke succes- en/of faalfactoren leiden tot gelijkenissen en/of verschillen in de evolutie van dat proces en in haar verschillende fases (verklarend)? Welke lessen kan Vlaanderen (als regionale beleidsruimte) trekken gebaseerd op de beschrijving en de verklaring van deze besluitvormingsprocessen indien het verdere stappen wenst te nemen in een agenda van schaalhervorming (evaluatief/normatief)?

Looptijd : augustus 2012 t/m augustus 2013

Medewerker : Dr. Koenraad De Ceuninck (promotor: prof. dr. K. Steyvers; co-promotoren: prof. dr. H. Reynaert en prof. dr. T. Block)

 

 

Stadsprojecten in 2035. Exploratieve scenario’s voor Vlaamse steden

Opdrachtgever : Vlaamse overheid (Steunpunt Bestuurlijke Organisatie Vlaanderen III)

Beschrijving: In dit onderzoeksproject worden exploratieve scenario’s ontwikkeld voor stadsprojecten in de Vlaamse steden in 2035. Wat zijn de drijvende factoren die de vorm en inhoud van toekomstige stadsprojecten mogelijks bepalen? Welke factoren worden door de verschillende sleutelfiguren als onzeker ingeschat? Rond welke elementen kunnen we relevante exploratieve scenario's ontwikkelen? Welke vorm en inhoud hebben deze scenario's inzake Vlaamse stadsprojecten?
Er wordt één generieke en één specifieke toekomstverkenning georganiseerd. Het generieke traject moet scenario’s opleveren betreffende stadsprojecten in dé Vlaamse stad en wordt in hoofdzaak bepaald door Vlaamse scenariobouwers zoals Vlaamse politici ambtenaren, academici, projectontwikkelaars, vertegenwoordigers van agentschappen of middenveldorganisaties, etc. Het specifieke traject zal nadien worden georganiseerd in één stad en met scenariobouwers die actief zijn in/voor deze stad (vb. lokale politici, lokale ambtenaren, vertegenwoordigers van AGB’s, buurtgroepen, etc.). Hierbij is het onder meer interessant om vast te stellen in welke mate de generieke scenario’s van toepassing zijn op één specifieke stad.

Looptijd : februari 2013 t/m eind 2013

Medewerker : Geoffrey Vanderstraeten (promotor Prof. dr. T. Block; co-promotoren Prof. dr. H. Reynaert, Prof. dr. K. Steyvers)

 

 

Gebarentaalgemeenschappen, dove wereldbeelden, en duurzame menselijke ontwikkeling: inzicht in patronen van verbinding binnen en tussen veranderende gemeenschappen in Vlaanderen, het Verenigd Koninkrijk, en Uganda

Opdrachtgever : Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek – Vlaanderen

Beschrijving: Gebarentalen, dovengemeenschappen en praktijken van dovencultuur hebben zich overal ter wereld en cultureel divers ontwikkeld. Wetenschappelijk onderzoek heeft bijgedragen tot de erkenning en zichtbaarheid van gebarentalen en tot de emancipatie van dove mensen. Meer niet-dove mensen gebruiken gebarentaal en er is een transitie van dovengemeenschappen naar gebarentaalgemeenschappen. De duurzame ontwikkeling van gebarentaalgemeenschappen en intergenerationale overdracht van dove vormen van kennis en leren (deaf epistemologies) en dovencultuur worden uitgedaagd door recente ontwikkelingen zoals de verspreiding van cochleaire implantatie, inclusief/geïntegreerd onderwijs, sociale mobiliteit, en virtuele en transnationale interactie. Tegelijkertijd wijst het ontstaan van nieuwe ‘ruimtes’ voor gebarentaalgebruik op alternatieve wegen voor duurzame ontwikkeling.
Inzicht verwerven in de wereldbeelden van gemeenschappen aan de rand van de samenleving en in hun lokale, nationale, en internationale representatie in relatie tot thema’s van verandering en duurzaamheid is noodzakelijk om tot sociale rechtvaardigheid te komen. Dit onderzoek wil praktijken van duurzame menselijke ontwikkeling verkennen en vergelijken in en tussen gebarentaalgemeenschappen en hun maatschappelijke context in Vlaanderen, Uganda, en het Verenigd Koninkrijk.

Looptijd : oktober 2012 t/m september 2015

Medewerker : Goedele De Clerck (Prof. dr. H. Reynaert)

 

 

'Cities in transition': Duurzame stadsprojecten in Vlaanderen.

Opdrachtgever : Vlaamse Overheid (Steunpunt Transities voor Duurzame Ontwikkeling)

Beschrijving: Het onderzoek 'Cities in transition' legt zich toe op de duurzaamheid van stadsprojecten in de 13 centrumsteden van Vlaanderen. Deze steden liggen in een grootstedelijk of regionaalstedelijk gebied en zijn hierdoor doorslaggevend voor het stedelijk beleid in Vlaanderen. De fundamentele component van het onderzoek zal focussen op het ontrafelen en reconstrueren van complexe besluitvormingsprocessen van duurzame stadsprojecten. Het opzet is om een beter inzicht te krijgen in wat er invloed heeft op de ontwikkeling van duurzame stadsprojecten. Volgende vragen staan hierbij centraal: Hoe duurzaam zijn stadsprojecten in Vlaanderen op vandaag, hoe kunnen we stadprojecten die leiden tot duurzame transities in onze steden stimuleren en wat zijn de belangrijkste kenmerken van dergelijk transitieproces? Het begrijpen van deze complexe processen, de rol van de overheid, het strategisch gedrag van de verschillende betrokken actoren en de geldende machtsverhoudingen staan hierbij voorop. Het onderzoek zal bestaan uit wetenschappelijk literatuuronderzoek, de screening van duurzame stadsprojecten in Vlaanderen die passen binnen het transitiedenken en de reconstructie van de realisatie van 3 van deze duurzame stadsprojecten.

Looptijd : maart 2012 t/m eind 2015

Medewerker : Sophie Devolder (promotor Prof. dr. T. Block; co-promotoren dr. Y. Deweerdt, dr. H. Vandevyvere en Prof. dr. H. Reynaert)

 

 

De democratische verankering van lokale netwerkverbanden

Opdrachtgever : Vlaamse Overheid (Steunpunt Bestuurlijke Organisatie Vlaanderen III)

Beschrijving: Dit onderzoek vertrekt vanuit de gangbare veronderstelling dat lokale netwerkverbanden (interbestuurlijk, intergemeentelijk, met lokale stakeholders, e.d.) een goed middel kunnen zijn om een meer effectief en efficiënt beleid te voeren, maar tekort schieten in termen van democratie. In dat discours verwijst men vaak naar de klassieke liberale en representatieve opvattingen over democratie die als onverzoenbaar worden beschouwd met de praktijk van deze netwerken. 
Vandaag is het democratisch repertorium uitgebreid met zogenaamde postliberale opvattingen en worden netwerkverbanden niet langer weggezet als per definitie ondemocratisch. Met de ontwikkeling van empirisch onderzoek in dit veld komt bovendien een meer genuanceerd en contingent beeld naar voren.

In dat verband wordt vaak beweerd dat de bijdrage van netwerkverbanden aan de democratische besluitvorming afhankelijk is van hun democratische verankering en in het bijzonder van de mate waarin bepaalde mechanismen toelaten netwerkverbanden te verzoenen met de representatieve democratie. Lokale politici bevinden zich vaak op het kruispunt van beide stromen en worden gelet op hun unieke positie in de lokale democratie vaak als de sleutel beschouwd voor die verankering. Dit project wil dus de rol van lokale politici bestuderen in de democratische verankering van lokale netwerkverbanden. Dit houdt verband met het toenemend gebruik van dat soort verbanden in de Vlaamse context, het debat over de rol van het lokaal bestuur in de meerlagige beleidsruimte en de discussie over de democratische legitimiteit van verschillende vormen van bestuurlijke samenwerking.

Looptijd : maart 2012 t/m eind 2015

Medewerker : Sander Van Parijs (promotor: prof. dr. K. Steyvers; co-promotoren: prof. dr. H. Reynaert, prof. dr. T. Block, prof. dr. K. Verhoest, dr. J. Voets)

 

 

De betekenis van lokale lijsten voor gemeentepolitiek.

Opdrachtgever : Assistenschap PSW - UGent

Beschrijving: Lokale politiek wordt gekenmerkt door een sterke nationaliseringstendens waarbij de lokale politieke (verkiezings)situatie sterk verweven is met nationale politieke verhoudingen en thema’s. Daartegenover staat dat lokale lijsten een zeer plaatsgebonden tint blijven geven aan de lokale politieke context. In de meerderheid van de gemeenten dingen immers niet enkel lokale afdelingen van nationale partijen, maar ook lokale lijsten - vaak met succes - mee naar de gunst van de kiezer. Vooralsnog is weinig academisch onderzoek verricht naar de betekenis van dergelijke lijsten in de Belgische context. Verkennend onderzoek toont alvast aan dat de algemene noemer van lokale lijsten een grote variatie verhult. Met dit onderzoek willen we een gedetailleerd inzicht verwerven in de verschillende hoedanigheden van lokale lijsten en de betekenis ervan voor het gemeentelijke partijsysteem en de lokale democratie.

Looptijd : september 2010 t/m september 2016

Medewerker : An Heyerick (promotor Prof. dr. K. Steyvers)

 

 

Samen staan we sterk(er): grensoverschrijdende samenwerking in het EU multi-level governance systeem.

Opdrachtgever : Assistenschap PSW - UGent

Beschrijving: Europa heeft voor de lokale besturen een steeds grotere impact.  
Gemeenten zijn onderhevig aan en moeten convergeren naar talloze Europese richtlijnen en verordeningen. Er wordt dan ook vaak verondersteld dat lokale besturen de invloed van Europa vrij passief ondergaan. In sommige gevallen biedt Europa ongetwijfeld een aantal beperkingen. Niettemin liggen er ook uitdagingen en kansen voor het grijpen. In dit onderzoek willen wij vooral focussen op deze kansen.
Speciale aandacht zal daarbij vooral worden besteed aan het fenomeen van 'grensoverschrijdende samenwerkingsverbanden'.

Looptijd : augustus 2008 t/m augustus 2014

Medewerker : Eline Van Bever (promotor Prof. dr. H. Reynaert; co-promotor Prof. dr. K. Steyvers)

 

 

Rekensom of relatiegeschenk? Partnerkeuze bij coalitievorming op lokaal vlak.

Opdrachtgever : Bijzonder Onderzoeksfonds (BOF)

Beschrijving: De vorming van een bestuursmeerderheid wordt gezien als een belangrijk moment in het verkiezingsproces. Het campagnegedruis verstomt, de electorale krachtverhoudingen zijn bekend. Partijen zetten die verhoudingen om in concrete uitvoerende macht. Ze maken een partnerkeuze, verdelen cruciale mandaten en bezegelen hun coalitie met een bestuursakkoord. Mede door het belang dat aan het proces van coalitievorming gehecht wordt, is het een goed ontwikkeld domein in de literatuur. De meeste aandacht gaat daarbij naar het proces van partnerkeuze: welke partijen maken deel uit van de bestuursmeerderheid (beschrijvend) en waarom (verklarend)? Dit zullen ook de leidvragen van ons onderzoek zijn dat meerwaarde tracht te creëren door de bestaande inzichten uit te breiden naar een tot op heden weinig onderzochte context en door de combinatie te maken van inzichten uit verschillende tradities in dit onderzoeksveld.

Looptijd : februari 2010 t/m februari 2014

Medewerker : Ellen Olislagers (promotor Prof. dr. K. Steyvers)

 

 

International Metropolitan Observatory Project.

Beschrijving: Koenraad De Ceuninck is als doctor-assistent verbonden aan het Centrum voor Lokale Politiek (CLP) van de vakgroep politieke wetenschappen van de Universiteit Gent. Hij verdedigde in mei 2009 zijn doctoraat met als onderwerp de gemeentelijke fusies in België in 1976. Meerbepaald concentreerde hij zich daarbij op de politieke besluitvorming bij het doorvoeren van die fusieoperatie. Zijn voornaamste onderzoeksdomeinen zijn schaal en lokaal bestuur, gemeentelijke fusies en hervormingen op lokaal vlak. Momenteel is hij betrokken bij enkele vakken binnen het centrum voor lokale politiek en bij het internationale onderzoeksnetwerk ‘International Metropolitan Observatory Project’ (IMO) dat stadsregionale verschillen en problemen in kaart wil brengen en bestuderen.

Looptijd : oktober 2009 t/m juli 2012

Medewerker : Dr. Koenraad De Ceuninck

 

 

Toekomstonderzoek met exploratieve scenario's: multiculturaliteit in Vlaamse steden.

Opdrachtgever : Vlaamse Overheid (Steunpunt Bestuurlijke Organisatie Vlaanderen II)

Beschrijving: Volgende vragen staan centraal in dit onderzoek: welke maatschappelijke evoluties inzake multiculturaliteit komen waarschijnlijk en mogelijks op de Vlaamse centrumsteden af? Wat is de impact van deze drijvende factoren op de stad op lange termijn?  Hoe kan de bestuurlijke organisatie van de stad er bijgevolg binnen 20 à 30 jaar uitzien? Deze toekomst is amper voorspelbaar, wel voorstelbaar. Ondanks veel of weinig onzekerheden over allerlei maatschappelijke evoluties kunnen we aan de hand van scenario’s de toekomst verkennen. Het betreffen experimenten die lokale en bovenlokale overheidsactoren, vertegenwoordigers van maatschappelijke organisaties, academici, burgers, etc. aanzetten tot het samen en liefst ontkokerd denken op langere termijn over onze steden en het durven omgaan met onzekerheden. Het zijn dus leerinstrumenten die bovendien de betrokken actoren (scenariobouwers en -gebuikers) alert maken voor mogelijke dynamieken uit de omgeving en bijgevolg voor een efficiëntere inzet van middelen kunnen zorgen. Kortom binnen dit onderzoeksproject genereren zowel het ontwikkelingsproces als het eindproduct interessante effecten en resultaten. Het procesmatig doel sluit aan bij het stimuleren van ‘lerende organisaties’, netwerking en groepscohesie, het inhoudelijke doel bij een toenemende efficiëntie, waaronder het vermijden van een al te grote fragmentatie. In dit project zullen we geen scenario’s voor dé Vlaamse centrumstad ontwikkelen, maar telkens trachten de impact op maat van een geselecteerde stad apart in te schatten. In Mechelen werd in de loop van 2010 een pilootstudie uitgevoerd, in enkele andere steden zal een soortgelijke scenario-oefening worden opgezet.

Looptijd : maart 2009 t/m eind 2011

Medewerker : Dr. Thomas Block (promotoren Prof. dr. H. Reynaert en Prof. dr. F. De Rynck)

 

 

De gemeenteraad: hoeksteen of brokstuk van de stedelijke democratie? Belgische raadsleden in comparatief perspectief.

Opdrachtgever : Bijzonder Onderzoeksfonds (BOF)

Beschrijving: In heel wat Europese landen zet de tendens naar lokale netwerkbesluitvorming het klassieke representatieve model van de lokale democratie op de helling. De gemeenteraad lijkt daarvan het voornaamste slachtoffer te worden. De huidige Europese studies bestaan hoofdzakelijk uit landen- en stadsspecifieke analyses. Dit project wil het onderzoeksveld verder verkennen en beschrijven, maar vooral verdiepen door de positie en werking van de gemeenteraad tussen steden én tussen landen te vergelijken. In een eerste kwantitatieve luik wordt een representatieve steekproef van Belgische gemeenten op basis van de data van het Europese MAELG-project bevraagd. De resultaten zullen de basis vormen voor het kwalitatieve luik, een vergelijkende casestudy waarbij we de gemeenteraad uit één stad in België, Nederland en Frankrijk bestuderen.

Looptijd : maart 2008 t/m maart 2012

Medewerker : Tom Verhelst (promotor Prof. dr. H. Reynaert; co-promotoren Prof. dr. F. De Rynck en Prof. dr. K. Steyvers)

 

 

Lokaal beleid in de netwerksturing

Opdrachtgever : Vlaamse Overheid (Steunpunt Bestuurlijke Organisatie Vlaanderen II)

Beschrijving: De centrale uitgangsvraag bij het onderzoek ‘lokaal beleid in de netwerksturing’ luidt: ‘ welke mechanismen van democratische verankering spelen bij bestuurlijke netwerken op lokaal vlak? In het bijzonder zal het onderzoek aandacht hebben voor de manier waarop het type van netwerk en het beleidsdomein, waarbinnen het vigeert, doorwerken op deze mechanismen van democratische verankering. De centrale uitgangsvraag vertrekt vanuit de vaststelling van een toenemend gebruik van netwerken en een overeenkomstige legitimering ervan als een mechanisme van effectief en efficiënt bestuur, die in een eerste generatie netwerkliteratuur sterk werd benadrukt. De tweede generatie van de netwerkliteratuur heeft ook aandacht voor de democratische implicaties van deze netwerken. Hierbinnen kunnen we dan ook het onderzoek plaatsen.

Looptijd : oktober 2010 t/m december 2011

Medewerker : Emma Van der Maelen (promotoren Prof. Dr. H. Reynaert, Prof. dr. K. Steyvers & Prof. Dr. De Rynck)

 

 

Effect van de beleidsmaatregelen die ter gelegenheid van de verkiezingen van 2006 werden genomen ter bevordering van de gelijkwaardige participatie van mannen en vrouwen aan het lokaal en provinciaal bestuur.

Opdrachtgever : Vlaamse overheid (Agentschap voor Binnenlands Bestuur)

Beschrijving: Met de wijzigingen aan de kieswetgeving beoogde de decreetgever een gelijke aanwezigheid van mannen en vrouwen te bekomen onder de kandidaten voor de gemeenteraden, de provincieraden en de districtsraden. De vraag rijst in welke mate deze verplichte pariteit ook werd omgezet in de aanwezigheid van beide geslachten in de verkozen raden evenals in de uitvoerende organen van deze besturen.

Looptijd : april 2008 t/m augustus 2008

Medewerker : Eline Van Bever (promotor Prof. dr. H. Reynaert; co-promotoren Prof. dr. J. Ackaert en dr. K. Steyvers)

 

 

Lokaal beleid in netwerksturing: de invloed van netwerking op lokaal beleid, politiek en management.

Opdrachtgever : Vlaamse overheid (Steunpunt Bestuurlijke Organisatie Vlaanderen II)

Beschrijving : De omslag van hiërarchische sturing naar markt- en netwerksturing betekent dat lokale besturen steeds meer beleid-in-interactie moeten ontwerpen. Lokale besturen moeten tegelijk met veel verschillende sturingsvormen omgaan en moeten extern gericht denken en handelen. Concepten als ‘strategie’ en ‘beleid’ moeten steeds meer vanuit die context worden ingevuld. Het onderzoek bevat vier agenda’s: een beschrijvende (hoe functioneren gemeentelijke organisaties in deze stelsels?), empirisch-theoretisch (aangepaste theorievorming over ‘lokaal beleid’), normatief (hoe moeten verantwoording en controle betekenis krijgen?), praktisch (wat betekent dit voor de concrete organisatie en voor de uitwerking van het Gemeentedecreet?). We werken vanuit ‘pilot cases’ naar een ‘multiple case design’ (zeker ook in steden), ondersteund door een survey bij een ruime steekproef van gemeenten. Meer info op http://soc.kuleuven.be/sbov/ned/onderzoek/pr32.htm .

Looptijd : 2007 t/m 2010

Medewerker : Dieter Bruneel

 

 

Indicatorenontwikkeling voor de Stadsmonitor op het domein 'zorg en opvang'.

Opdrachtgever : Vlaams Stedenbeleid

Beschrijving : De stadsmonitor dient om de leefbaarheid en duurzaamheid in de Vlaamse centrumsteden te meten. In dit project zullen onderzoekers van het Centrum voor Duurzame Ontwikkeling het deelthema 'zorg en opvang' uit de stadsmonitor verder uitwerken. Vertrekkend vanuit een participatieve visievorming zullen indicatoren ontwikkeld worden. De bedoeling is dat die indicatoren een input vormen voor de strategievorming van de steden. Meer info op www.thuisindestad.be (luik Stadsmonitor).

Looptijd : Februari 2007 t/m december 2008

Medewerkers : Hannes Schotte (contactpersoon), Jo Van Assche (coördinator)

 

 

Strategische Planning in Lokale Besturen.

Opdrachtgever : Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek (FWO)

Beschrijving: In dit FWO-onderzoek zal theoretisch kennis worden ontwikkeld inzake strategische planning in en door lokale besturen. Kwalitatief ontwikkelingonderzoek zal gebeuren in vier Vlaamse steden en kwantitatief onderzoek in de 13 Vlaamse centrumsteden. Het resultaat van dit onderzoek moet leiden tot inzichten die bruikbaar zijn binnen zowel het academische milieu als het politiek-administratief apparaat (in het bijzonder in Vlaamse steden).

Looptijd : Januari 2005 t/m december 2008

Medewerkers :Thomas Block (promotor Prof. dr. H. Reynaert)

 

 

Dertig jaar na de gemeentelijke fusies. Op weg naar verdere (de)fusies? Een politiek-wetenschappelijke analyse.

Opdrachtgever : Bijzonder Onderzoeksfonds (BOF)

Beschrijving : In dit BOF-onderzoek is het de bedoeling om een theoretisch beeld te schetsen van de relatie tussen schaal en bestuurlijk vermogen. Meer specifiek zal de schaal van lokale overheden centraal staan. Dit zal worden geoperationaliseerd door een evaluatie van de gemeentelijke fusies in Vlaanderen gedurende de jaren '60 en '70. Tevens zal er worden gekeken naar de manier waarop Vlaanderen zich situeert binnen de Europese context.

Looptijd: Februari 2006 t/m april 2009.

Medewerkers : Koenraad De Ceuninck (promotor Prof. dr. H. Reynaert).

 

 

Actualisering Stadsmonitor 2006.

Opdrachtgever : Vlaams Stedenbeleid

Beschrijving : De stadsmonitor dient om de leefbaarheid en duurzaamheid in de Vlaamse centrumsteden te meten. In 2006 zullen onderzoekers van het Centrum voor Duurzame Ontwikkeling en het Centrum voor Lokale Politiek verder werken aan de actualisering van een 100-tal indicatoren. Dit om de continuïteit ervan te garanderen. Daarnaast wordt ook een draaiboek opgemaakt om de stadsmonitor over te dragen aan een actor binnen de Vlaamse overheid en/of aan de 13 centrumsteden zelf. Meer info op www.thuisindestad.be (luik Stadsmonitor).

Looptijd : Februari 2006 t/m december 2006

Medewerkers : Dominiek Vandewiele (contactpersoon), Jo Van Assche (coördinator), Thomas Block (advies) (promotor Prof. dr. H. Reynaert)

 

 

Survey Stadsmonitor 2006.

Opdrachtgever : Vlaams Stedenbeleid.

Beschrijving : In samenwerking met het Centrum voor Duurzame Ontwikkeling (CDO-UGent) wordt een tweede survey georganiseerd bij ongeveer 8.000 inwoners uit de 13 Vlaamse centrumsteden. De survey dient om een 30-tal indicatoren uit de 'Stadsmonitor voor leefbare en duurzame steden' van data te voorzien. Eind 2006 worden de resultaten verwacht. Meer info op www.thuisindestad.be (luik Stadsmonitor).

Looptijd : Januari 2006 t/m december 2006

Medewerkers : An Heyerick, Jo Van Assche, Dries Verlet, Thomas Block (promotor Prof. dr. H. Reynaert)