Prof. Mieke Van Houtte in de media: "Stereotypen houden genderongelijkheid in stand en kunnen zelfs heel schadelijk zijn."

(30-04-2021)

Poppen én auto's, een keukentje én kranen. Rover (2) heeft het allemaal. Niet zozeer omdat hij verwend wordt, wel omdat mama's Jana (31) en Annelies (33) willen vermijden dat hij als baby al een bepaalde richting uitgestuurd wordt. Dat vertelden ze woensdag in het Eén-programma 'De wonderjaren'. “Je mag het er niet mee eens zijn, als je er maar over nadenkt.”

Rover Zappa. Zo heet de zoon van Annelies en Jana. Omdat Annelies destijds met zoveel kinderen met dezelfde naam in de klas zat, koos ze voor haar zoon iets uniekers. Maar zijn naam is niet het enige opvallende aan Rover. Hij krijgt namelijk een genderbewuste opvoeding. Spelen met poppen of met auto's, het kan allebei. Een roze romper of een geruit hemdje, hij heeft keuze te over. “We willen hem vooral een zo breed mogelijk spectrum aanbieden en verhinderen dat hij zich in een hokje geduwd voelt.” Want dat hokjesdenken zit volgens Annelies nog diep ingebakken in de maatschappij. “Velen zeggen vol verwondering dat hun zoon automatisch naar auto's grijpt om mee te spelen, maar als hij dat al als baby overal heeft gezien, zelfs op zijn kleren, is hij daar natuurlijk wel onbewust in gestuurd.” Door daarvan af te stappen, wil het koppel dat dus vermijden. “We ontkennen niet dat hij een jongen is, maar willen hem tonen dat zijn geslacht geen invloed heeft op hoe hij leeft en wat hij voelt.”

Geen bewuste keuze

En dat is meteen de belangrijkste reden waarom ze Rover gender bewust opvoeden. “Niet dat we daar elke dag continu mee bezig zijn, maar we hebben er wel goed over nagedacht voor hij werd geboren. Toen wij opgroeiden, in de jaren 90, waren die stereotypen nog meer aanwezig, en dat wilden we niet voor onze zoon.
Maar nu gaat het vanzelf.” Dat genderneutrale kledij en speelgoed in steeds meer winkels te vinden zijn, helpt daar ook bij. Zo treedt België stilletjes aan in de voetsporen van Scandinavië, waar al langer wordt ingezet op het doorbreken van genderstereotypen. En dat is volgens hoogleraar sociologie Mieke Van Houtte (UGent) geen slecht nieuws. “Stereotypen houden genderongelijkheid in stand en kunnen zelfs heel schadelijk zijn. Bijvoorbeeld als kinderen een bepaalde hobby of studie niet kiezen omdat ze denken dat ze het niet mogen doen omwille van hun geslacht.” Mensen worden zich daar volgens de socioloog steeds bewuster van, al gaat de evolutie wel traag.

Balletdanser of voetballer

Door Rover op die manier op te voeden, hopen de mama's ook bij te dragen aan die evolutie. Maar vooral hopen ze dat Rover gelukkig zal zijn. Zo mag hij zeker balletdanser worden of met lang haar naar huis komen, maar als hij liever kiest voor een carrière als voetballer of een korte coupe, is dat voor zijn ouders ook oké. “We willen dat
hij die keuzes maakt omdat hij dat echt wil, niet omdat het moet of verwacht wordt.” Momenteel is Rovers haar trouwens in een staartje: “Zijn krulletjes zijn te schattig om af te knippen.”
Volgens sociologe Van Houtte kan de aanpak van Annelies en Jana een positieve invloed hebben op Rovers geluk en welzijn. “Uit onderzoek blijkt dat kinderen die genderbewust worden opgevoed een beter zelfbeeld en meer zelfvertrouwen hebben. Bovendien zouden ze ook meer openstaan voor mensen die anders zijn en zelf
beter hun grenzen kunnen aangeven.”
Twijfels over de opvoeding van hun zoon heeft het koppel dus zeker niet. En ook de reacties uit hun omgeving zijn heel positief. “Ik kreeg na de tv-uitzending zelfs berichtjes van vrienden die ik al even niet hoorde. Ze zeiden dat ze er nu ook bewuster mee willen omgaan.” Doel bereikt, dus? “Ze mogen het er ook níét mee eens zijn, zolang ze maar weten waarom.”

Het Nieuwsblad 30/04/2021, Maxine De Wulf Helskens