Leerstoel Roteren Peildatum en Motiverende Voetbalcultuur
In het jeugdvoetbal worden spelers doorgaans ingedeeld op basis van hun geboortejaar. Daardoor kunnen er binnen één leeftijdsgroep verschillen tot bijna twaalf maanden bestaan. Jongeren die vroeg in het jaar geboren zijn, hebben vaak een fysiek en mentaal ontwikkelingsvoordeel ten opzichte van spelers die later in het jaar geboren zijn. Dit fenomeen staat bekend als het relatieve leeftijdseffect.
Om deze ongelijkheid te verkleinen, ontwikkelde Voetbal Vlaanderen een rotatiesysteem van de peildatum. Daarbij wordt de peildatum periodiek verschoven, zodat spelers tijdens hun jeugdopleiding zowel tot de jongere als tot de oudere helft van hun leeftijdsgroep behoren. Op die manier krijgen alle spelers meer gelijke ontwikkelingskansen.
De Leerstoel ondersteunt de wetenschappelijke opvolging en evaluatie van dit systeem binnen het Vlaamse jeugdvoetbal.
Doel van de leerstoel
De Leerstoel heeft als doel het bevorderen van onderzoek en onderwijs binnen de sport- en motivatiepsychologie.
Binnen dit kader richt het onderzoek zich op het bestuderen en begeleiden van de invoering van het rotatiesysteem van de peildatum in het jeugdvoetbal. Daarbij wordt onder meer aandacht besteed aan:
- de ervaringen van spelers, trainers, ouders en clubs
- de psychosociale ontwikkeling van jonge voetballers
- motivatie, spelplezier en betrokkenheid van spelers
- factoren die het succes van het systeem beïnvloeden.
De Leerstoel draagt daarnaast bij aan de ontwikkeling van praktische instrumenten en kennisdeling binnen Voetbal Vlaanderen en aan wetenschappelijke publicaties rond deze thema’s.
Partner
Voetbal Vlaanderen is de Vlaamse voetbalfederatie en zet zich in voor een kwaliteitsvolle, veilige en motiverende voetbalomgeving voor alle spelers. De organisatie wil via deze leerstoel bijdragen aan een jeugdvoetbal waarin ontwikkeling, plezier en gelijke kansen centraal staan.
Door de samenwerking met de Universiteit Gent wil Voetbal Vlaanderen het rotatiesysteem wetenschappelijk laten onderzoeken en de inzichten uit dit onderzoek gebruiken voor de verdere ontwikkeling van het jeugdvoetbal.
Promotor
Prof. Maarten Vansteenkiste is als hoogleraar in de ontwikkelings- en motivatiepsychologie verbonden aan de Universiteit Gent. In zijn onderzoek poogt hij de Zelf-Determinatie Theorie, een welgekende en sterk empirisch gevalideerde theorie, uit te bouwen. Hij wordt wereldwijd als een expert beschouwd in de motivatiepsychologie en schreef met Bart Soenens, zijn vriend en academisch lotgenoot, het boek ‘Vitamines voor groei: Ontwikkeling voeden vanuit de Zelf-Determinatie Theorie’ (Vansteenkiste & Soenens, 2015). Hij is geïnteresseerd in het zowel theoretisch als empirisch bestuderen van de link tussen de Zelf-Determinatie en andere motivationele kaders en hanteert de theorie als een bron van inspiratie voor de studie van motivationele dynamieken in talrijke levensdomeinen, zoals onderwijs, opvoeding, gezondheidszorg, ecologie, werk, en sport en beweging. Hij heeft veelvuldig over deze thema’s gepubliceerd in toptijdschriften in de internationale literatuur. Hij werd in 2019 en 2020 erkend als ‘highly cited researcher’.
Momenteel begeleidt hij talrijke postdoctorale, doctoraats- en masterstudenten. Hij geeft talrijke lezingen over de relevantie van de Zelf-Determinatie Theorie voor een breed publiek van leerkrachten, sportcoaches, managers, therapeuten en ouders.