Twee belangrijke richtingen zorgen jaarlijks voor instroom in de masteropleiding computerwetenschappen:

Bachelor Informatica

Sinds het academiejaar 2007-2008 worden afgestudeerde bachelors in de informatica uit Vlaanderen toegelaten tot de masteropleiding in de ingenieurswetenschappen in de computerwetenschappen. Zij krijgen daarmee dezelfde rechten als de ingenieursbachelors in de technische informatica uit Nederland die met een nagenoeg vergelijkbaar studieprogramma ook toegelaten worden.

Is de masteropleiding in de ingenieurswetenschappen haalbaar voor een bachelor informatica?

Het antwoord op deze vraag ligt voor een deel bij de student zelf. Voor de 6 algemene vakken is er totaal geen probleem met voorkennis. De inhoud van de vakken werd zodanig vastgelegd dat deze voor de bachelors in de computerwetenschappen en de bachelors in de informatica van de Universiteit Gent geen enkel probleem kan vormen. Dit werd gerealiseerd door deze vakken in hoofdzaak te laten steunen op bachelorvakken die gemeenschappelijk gevolgd worden. Uit analyse van de punten op deze vakken blijkt dat er zich voor deze vakken geen probleem voordoet.

Voor de afstudeerrichtingen is het antwoord genuanceerder.

De afstudeerrichting software engineering is een natuurlijke voortzetting van de bacheloropleiding informatica. Voor deze afstudeerrichting is er totaal geen extra voorkennis vereist.

Ook de afstudeerrichting informatie- en communicatietechnologie kan probleemloos gevolgd worden door de bachelors informatica. Indien zij dit wensen kunnen zij hun voorkennis over signaalverwerking in hun bacheloropleiding wat opwaarderen door het vak ‘systemen en signalen’ uit de bacheloropleiding computerwetenschappen te volgen. Dat zal de haalbaarheid van een aantal keuzevakken verhogen. Zonder deze voorkennis gaat het echter ook.

De afstudeerrichting ingebedde systemen is in tegenstelling tot de vorige zeer moeilijk haalbaar voor de bachelors informatica wegens een te beperkte voorkennis op het vlak van elektronica. Eventueel kan dit deels geremedieerd worden door de vakken systemen en signalen, elektrische netwerken en digitale elektronica te volgen in de bacheloropleiding, en deze inspanning ook verder te zetten in het kader van keuzevakken in de masteropleiding, maar ook dan is de voorkennis eigenlijk nog te beperkt om deze afstudeerrichting met succes te kunnen volgen. Zelfs indien een student erin zou slagen om dankzij een grote inzet en via een doordachte keuze van keuzevakken en scriptie voldoende creditbewijzen te verzamelen om het diploma te verwerven, zal hij of zij met het gevoel blijven zitten toch maar een tweederangshardwareontwerper te zijn.

Aan studenten die echt een eersterangshardwareontwerper willen worden, wordt aangeraden vooraf een verkort bachelorprogramma in de computerwetenschappen te volgen. Een dergelijk programma bestaat uit 60 studiepunten bachelorvakken die voornamelijk uit het tweede en derde bachelorjaar komen. In dit programma kunnen wettelijk vrijstellingen verleend worden. In dit kader loont het de moeite om Natuurkunde I op voorhand te volgen (om de volgtijdelijkheid met Natuurkunde II te garanderen), en om b.v. op voorhand Elektrische schakelingen
en netwerken te volgen als voorkennis op Digitale elektronica.
Dit programma levert een extra diploma op (bachelor in de ingenieurswetenschappen:
computerwetenschappen). Naderhand kan men dan in de masteropleiding computerwetenschappen alle richtingen uit (ook indien men niet geslaagd zou zijn, want men wordt al toegelaten op basis van zijn bachelordiploma informatica).
In combinatie met een masterdiploma in de afstudeerrichting ingebedde systemen kan men op die manier een eersterangshardwareontwerper worden. Dit traject is ook een manier voor een niet-ingenieursstudent om mits 60 studiepunten
extra studie de beide diploma’s in de ingenieurswetenschappen: computerwetenschappen te verwerven.

Kan een bachelor informatica zich voorbereiden op de master
in de computerwetenschappen?
Sommige studenten vragen zich af op welke manier zij zich optimaal kunnen voorbereiden op de masteropleiding. Als men kiest voor de afstudeerrichting software engineering of ICT is het strikt genomen niet noodzakelijk om zich speciaal voor te bereiden. Aan die studenten die dat dan toch zouden willen doen, wordt aangeraden om in de mate van het mogelijke vakken uit de bacheloropleiding computerwetenschappen te kiezen. Aangezien de beste voorbereiding op de masteropleiding in de computerwetenschappen de bacheloropleiding in de computerwetenschappen is, zijn de vakken die daar gedoceerd worden een evidente keuze.
Het wordt afgeraden om vakken te kiezen uit de masteropleiding die men het jaar daarop verplicht zal moeten volgen (algemene vakken of de verplichte vakken uit de afstudeerrichtingen). Aangezien er in de masteropleiding geen vrijstellingen verleend worden voor vakken die al in een vroegere bacheloropleiding gevolgd werden, kan men door deze vakken op voorhand te volgen niets winnen. Wel integendeel, de vrijgekomen ruimte zal je moeten invullen met vakken die je verplicht zal moeten kiezen uit de bacheloropleiding computerwetenschappen. Maar, als je die bachelorvakken toch al wilde volgen, kan je ze beter volgen als keuzevak in de bacheloropleiding informatica.

Hoe zit het met de studieresultaten?
De masteropleiding in de computerwetenschappen verwacht een grote inzet van de studenten om over een periode van twee jaar de mastereindcompetenties in de ingenieursopleiding te verwerven. De lessen en de projecten volgen elkaar in een snel tempo op, de werkdruk ligt hoog. Het ingenieursdiploma moet echt wel verdiend worden. Dit is belangrijk om de waarde van het diploma hoog te houden. Als tegemoetkoming aan deze hoge eisen delibereert de Faculteit Ingenieurswetenschappen nog steeds kleine tekorten voor die studenten die een goede totaalscore behaald hebben.
Alle studenten die inschrijven volgen precies hetzelfde masterprogramma,
wat tevens wil zeggen dat alle studenten dezelfde kansen krijgen. De lesgevers zijn niet op de hoogte van de achtergrond van de studenten wat garant staat voor een gelijke beoordeling van alle studenten, ongeacht hun vorige diploma. Enkel de evaluatie van hun prestatie tijdens de examens is van tel.
Het gemiddelde van de resultaten op de examens in de eerste zittijd in het academiejaar ‘07-’08 was 655/1000 met een standaardafwijking van 104 (ter vergelijking: voor dezelfde groep was het gemiddelde voor de derde bachelor informatica 637/1000 met een standaardafwijking van 77). Twee studenten haalden minder dan 500/1000, zes studenten haalden meer dan 750/1000. Gemiddeld liggen de cijfers van een bachelor computerwetenschappen en een bachelor informatica ongeveer 8% uit elkaar. Dit is vergelijkbaar met verschillen die ook in de gemeenschappelijke bachelorvakken vastgesteld worden. Dit wijst erop dat – mits de nodige inspanning – het masterdiploma in de computerwetenschappen binnen het bereik van elke bachelor informatica ligt.

Industrieel Ingenieurs

Dit jaar studeer je af en stel je je wellicht de vraag: wat nu? Voel ik me al klaar voor de arbeidsmarkt, of zou ik liever nog een tijdje blijven studeren? Deze beslissing kan een belangrijke wending aan jouw verdere carrière geven.

Indien je je verder wenst te specialiseren in de computerwetenschappen, is de Universiteit Gent zeker een goede keuze. Elk jaar geven ruim 33 000 studenten en hun ouders hun vertrouwen aan de Universiteit Gent. Van die studenten studeren er ongeveer een 500-tal computerwetenschappen of informatica. Gent heeft daarmee de grootste universitaire informaticaopleiding van Vlaanderen.

Er kunnen twee redenen zijn om als industrieel ingenieur de opleiding computerwetenschappen aan te vatten: ofwel ben je al industrieel ingenieur in de ICT of informatica en wens je je verder te specialiseren aan de universiteit, ofwel ben je een ander type industrieel ingenieur en wens je je profiel te verbreden naar de computerwetenschappen.

Voor industrieel ingenieurs ICT of informatica

Als industrieel ingenieur ICT of informatica kan je “zonder bijkomende voorwaarden” inschrijven voor de opleiding Master in de Ingenieurswetenschappen: Computerwetenschappen en mits een studie van 120 studiepunten het gelijknamige diploma verwerven. Net zoals alle afgestudeerde Masters in de Ingenieurswetenschappen word je dan burgerlijk ingenieur. Deze overgang is zeer populair: verschillende studenten in het eerste masterjaar computerwetenschappen hebben al een diploma van industrieel ingenieur op zak. De slaagkansen van industrieel ingenieurs om burgerlijk ingenieur te worden zijn reëel. Ongeveer de helft slaagt in de eerste zittijd voor het eerste masterjaar, en elk jaar slagen er zelfs 1 of 2 industrieel ingenieurs in om zich een plaatsje te verwerven in de top 10 van de opleiding. Tal van hen beslissen om na het behalen van het diploma aan de universiteit te blijven en beginnen aan een doctoraatsstudie.

Zonder bijkomende voorwaarden betekent dat je precies hetzelfde studieprogramma zal volgen als de studenten met het bachelordiploma in de computerwetenschappen. Er zullen jou dus geen extra vakken uit de bacheloropleiding meer opgelegd worden en als gevolg zullen er dus ook geen onmogelijke lesroosters of examenroosters zijn. Alle studenten krijgen dezelfde kansen en moeten bewijzen dat ze dezelfde eindcompetenties verworven hebben. De lesgevers zijn trouwens niet op de hoogte van jouw achtergrond en kunnen er dan ook geen rekening mee houden.

Uiteraard is het mogelijk dat er zich hiaten in jouw voorkennis voordoen waardoor bepaalde opleidingsonderdelen extra moeilijk zouden kunnen zijn. Om dergelijke hiaten op te sporen heeft de opleiding een zelftest ontwikkeld die je moet toelaten om jouw voorkennis te testen. Met de resultaten van die test kan je dan terecht bij de studietrajectbegeleider of bij de voorzitter van de opleidingscommissie. Samen kan er dan nagegaan worden op welke manier die hiaten zo snel mogelijk kunnen weggewerkt worden door het kiezen van de geschikte keuzevakken in het eerste masterjaar. Het kan ook voorkomen dat je bepaalde vakken al onder de knie hebt. Die hoef je uiteraard geen tweede keer te volgen. Deze vakken mag je dan vervangen door zelfgekozen keuzevakken.

Belangrijk: een voorbeeld van deze zelftest kan u hier downloaden.

Voor andere industrieel ingenieurs dan ICT of informatica

Indien je wel een diploma van industrieel ingenieur (Master in de Industriële Wetenschappen) hebt, maar niet in de hierboven vernoemde disciplines, kan je enkel toegelaten worden tot de masteropleiding mits het volgen van een voorbereidingsprogramma van 60 studiepunten. Mocht drie jaar extra studie je te veel lijken, dan kan je ook terecht in de eenjarige Master in de Toegepaste Informatica. Deze opleiding laat je wel toe om je profiel te verbreden (met 60 studiepunten), maar leidt niet tot een ingenieursdiploma.

Ook voor deze opleiding kan je als industrieel ingenieur zonder bijkomende voorwaarden inschrijven.

De ervaring leert dat industrieel ingenieurs het in het eerste masterjaar niet steeds gemakkelijk hebben. Vooreerst is er uiteraard de aanpassing aan een nieuwe omgeving, er kunnen hier en daar hiaten in hun voorkennis zijn die moeten weggewerkt worden, maar vooral wordt er een diepgaandere verwerking van de leerstof verwacht. Tijdens de evaluatiemomenten zal er meer dan voorheen gepeild worden naar inzicht, eerder dan naar feitenkennis. Je zal moeten leren om op een meer abstracte manier te redeneren om aldus complexere problemen te kunnen oplossen. Eenmaal deze stap gezet is, staat niets je verder afstuderen in de weg – de meeste industrieel ingenieurs die beslissen om master in de computerwetenschappen te studeren behalen uiteindelijk het diploma (niet altijd op 2 jaar, maar dan wel op 2,5 of 3 jaar). Meestal wordt het zetten van de overstap naar de universiteit terecht gezien als de grootste uitdaging. De bachelors in de computerwetenschappen hebben deze stap al in hun bacheloropleiding moeten zetten. Zij ondervinden deze moeilijkheid dus niet in het eerste masterjaar.

Wij hopen dat ons opleidingsaanbod je mag aanspreken en dat we je volgend jaar mogen verwelkomen in de opleiding computerwetenschappen van de Universiteit Gent.