HRM & Sustainability

In dit interview maken we kennis met de onderzoekdomein HRM and Sustainability van de Universiteit Gent (Vakgroep Marketing, Innovatie en Organisatie). Hoe transformeer je traditioneel personeelsbeleid naar een duurzaam HRM-strategie die rekening houdt met klimaatverandering, digitalisering en groeiende ongelijkheid? Welke impact hebben maatschappelijke verschuivingen op het welzijn en de inzetbaarheid van medewerkers op de lange termijn? Duurzaamheid is niet langer enkel een zaak van ecologische voetafdrukken of jaarverslagen op organisatieniveau. Het succes van een duurzaamheidsbeleid valt of staat met de mensen in de organisatie. Ontdek hoe het onderzoek aan de Universiteit Gent zich richt op de menselijke kant van maatschappelijk verantwoord ondernemen (MVO) en hoe deze inzichten studenten voorbereiden op de arbeidsmarkt van de toekomst.

Waarover gaat het onderzoek naar HRM en duurzaamheid?

Binnen ons onderzoek gaan wij voor een verschuiving van de klassieke focus van duurzaamheid op institutioneel en organisatieniveau naar het individuele niveau, ook wel Micro-CSR (Corporate Social Responsibility) of micro-MVO (Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen) genoemd. Dit onderzoek bestudeert hoe individuen - zowel managers als medewerkers - duurzaamheid ervaren en vormgeven. Het onderzoek richt zich enerzijds op de effecten van duurzaamheid. Wanneer een organisatie investeert in maatschappelijke meerwaarde, heeft dat een directe impact op (potentiële) medewerkers.

Duurzaamheid gaat over trots en identificatie. Wanneer medewerkers zien dat hun organisatie oprecht bijdraagt aan de samenleving, voelen ze zich sterker verbonden en zijn ze bereid om beter te presteren." – Professor Saskia Crucke

Voortbouwend hierop onderzoeken we hoe duurzame HRM-praktijken tevredenheid, psychologische rijkdom en betekenisvol werk bevorderen, en hoe deze dimensies van welzijn de werkprestaties vormgeven. Het behouden van hoge prestaties bij individuen en teams, terwijl ze tegelijkertijd in staat worden gesteld om met dagelijkse uitdagingen om te gaan, vereist een focus op welzijn als centrale factor voor een gezond en effectief functioneren op het werk. Daarnaast kijken we naar de antecedenten: wat drijft een individu om zich in te zetten voor duurzaamheid? Hierbij spelen persoonlijkheidskenmerken een rol, maar ook de invloed van leidinggevenden en de consensus binnen een team, zegt professor Gosia Kozusznik

Als een team gezamenlijk achter de duurzaamheidsdoelen staat, ontstaat er een krachtig engagement." – Professor Kenn Meyfroodt

Waarom is dit relevant voor organisaties en de samenleving?

Voor organisaties is de betrokkenheid van medewerkers cruciaal om een duurzaamheidsbeleid succesvol te implementeren. Zonder deze betrokkenheid blijft duurzaamheid een "lege doos". Onderzoek toont aan dat medewerkers die zich identificeren met de duurzame waarden van hun bedrijf, minder snel de organisatie verlaten en optreden als authentieke ambassadeurs.

Duurzaamheid is ook belangrijk voor je imago als werkgever. Ook hierbij is het cruciaal dat externe communicatie en interne inspanningen in dezelfde lijn liggen, anders kan je beschuldigd worden van 'well-being washing' of 'greenwashing' " – Professor Greet Van Hoye

Een cruciaal aspect hierbij is dus authenticiteit. Medewerkers doorzien snel of een bedrijf duurzaamheid inzet voor puur strategische reputatiewinst of dat het voortkomt uit een intrinsieke overtuiging.

Als een organisatie veel inspanningen doet maar dit niet effectief communiceert, of als de acties niet authentiek aanvoelen, zal de positieve impact op het personeel uitblijven." - Professor Saskia Crucke

Bovendien biedt een concreet duurzaamheidsbeleid – zoals bijvoorbeeld Corporate Employee Volunteering - een gevoel van zingeving en purpose. Corporate Employee Volunteering, of eenvoudigweg de mogelijkheid tot vrijwilligerswerk en maatschappelijk engagement tijdens de werkuren, stelt medewerkers in staat om competenties te ontwikkelen (zoals creativiteit en inlevingsvermogen in diverse groepen) die in een klassieke werkomgeving moeilijker aan te leren zijn. Zo draagt duurzaam HRM direct bij aan een inclusievere en veerkrachtigere samenleving.

Welke vakken worden gedoceerd over HRM en duurzaamheid?

De brug tussen onderzoek en onderwijs wordt geslagen in verschillende opleidingen van de faculteit Economie en Bedrijfskunde. In het vak Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen, een plichtvak voor de opleidingen Handelswetenschappen en TEW, leren studenten over Duurzaam HRM. Hierbij maken we het onderscheid tussen de medewerker als begunstigde van het beleid (bijv. welzijn en persoonlijke ontwikkeling) en de medewerker als uitvoerder van duurzaamheidsinitiatieven.
Het gaat bijvoorbeeld over duurzaam HRM. Professor Eveline Schollaert legt uit:

Dit gaat enerzijds over het stimuleren van medewerkers om groen gedrag te stellen op de werkvloer. Anderzijds gaat dit ook over hoe organisaties hun HRM beleid kunnen richten op het welzijn van medewerkers. Hoe bedrijven kunnen ‘zorg’ dragen voor hun medewerkers."

Ook in de master HRM, Strategie en Organizatie (Handelswetenschappen) verdiepen studenten zich in duurzaamheid als strategische HR-tool. Er is specifiek aandacht voor thema’s zoals vrijwilligerswerk voor werknemers en hoe dit geïntegreerd kan worden in het bredere personeelsbeleid om strategische alignment te creëren. Welzijn op het werk is ook een kernonderwerp in het vak Strategisch HRM. Het behalen van strategische doelstellingen vereist een evenwicht tussen economische prestaties en een mensgerichte benadering. Met andere woorden, we moeten een mix zien te vinden tussen economische, sociale en ecologische ambitie”, voegt professor Gosia Kozusznik toe. Het gaat om de intersectie tussen duurzaam ondernemen en HRM: en hoe ze elkaar kunnen versterken om een sociale component te waarborgen in elk aspect van het beleid. Tot slot is er ook aandacht voor duurzaamheid in het vak Employer Branding. Daar leren studenten hoe werkgevers hun authentieke initiatieven rond welzijn en diversiteit kunnen inzetten als signalen van een duurzaam werkgeversbeleid. Dit blijkt essentieel bij het aantrekken en engageren van werknemers.

Hoe ziet de toekomst van duurzaam HRM eruit?

Hoewel de politieke en economische wind soms draait, blijft de noodzaak voor duurzaamheid onverminderd groot. We zien dat de focus op sociale aspecten, diversiteit en inclusie en het klimaat fundamenteel aanwezig blijft in de kern van moderne organisaties. De uitdaging voor de toekomst ligt in het behouden van het momentum. Juist wanneer de aandacht in de media verslapt, is wetenschappelijk onderzoek naar effectieve gedragsverandering en langetermijnengagement essentieel. Duurzaamheid is geen trend, maar een blijvende verschuiving in hoe we naar werk en de rol van de mens in de organisatie kijken.

Meer weten over onze opleidingen? Ontdek onze  Master of Science in de Bedrijfseconomie: Personeels- en Organisatiemanagement  en professoren Saskia Crucke, Gosia Kozusznik, Kenn Meyfroodt,  Greet Van Hoye en Eveline Schollaert