Introductie

Waarom doctoreren

Een doctoraat is ...

  • een mijlpaal in de carrière van de doctoraatsstudent
  • een voorwaarde voor wie een academische carrière aan een universiteit ambieert
  • een bijzondere troef voor wie in een andere – wetenschappelijke of niet-wetenschappelijke – omgeving aan de slag wil

Ook buiten de academische wereld is een doctoraat van belang. Je leert ...

  • je kritische reflexen aanscherpen
  • presenteren
  • (in meerdere talen) schriftelijk en mondeling rapporteren
  • wetenschappelijke informatie verwerken
  • problemen definiëren en oplossen
  • zelfstandig maar ook in (internationale) groep werken

Voor de universiteit zijn doctoraten een bijzondere vorm van onderzoeksvalorisatie. Dit wordt erkend door de Vlaamse overheid, die het aantal afgeleverde doctoraten laat meespelen in de financiering van de Vlaamse universiteiten.

Waarom Letteren en Wijsbegeerte

De faculteit treedt op als onthaalinstelling voor jonge onderzoekers die op zoek zijn naar een promotor of begeleider voor een doctoraat in het brede vakgebied van de humane wetenschappen.

De professoren van de faculteit hebben heel wat ervaring in het begeleiden van doctoraatsonderzoek. Voor interdisciplinaire projecten, kunnen geschikte medepromotoren worden gevonden, zowel binnen als buiten de eigen faculteit. Ook collega’s van andere binnen- of buitenlandse universiteiten kunnen als medepromotor optreden.

Doctoral Schools omkaderen de studenten tijdens het doctoraatsproces en zorgen voor een uitgebreid vormingsaanbod dat de doctoraatsstudent voorbereidt op een verdere carrière die zich zowel binnen als buiten de academische wereld kan afspelen.

Doctoraatstypes en titels

De faculteit reikt enkel doctoraatsdiploma’s uit na het neerleggen en het succesvol verdedigen van een proefschrift, waarin je bewijst dat je een wetenschappelijke vraagstelling binnen één of meerdere disciplines van de faculteit adequaat kan beantwoorden. Het proefschrift kan origineel zijn of gebaseerd zijn op gepubliceerde (of deels te verschijnen) artikels van jouw hand in wetenschappelijke tijdschriften.

Doctoraatsverloop

Je kan maar doctoreren als:

  • je een administratief verantwoordelijk promotor hebt
  • je een onderzoeksthema hebt
  • je van de faculteit de toestemming tot doctoreren hebt gekregen

De aanvraag om te doctoreren gebeurt via de faculteitsraad. De aanvraag heeft betrekking op:

  • het vakgebied waarin het doctoraat wordt beoogd
  • de taal van het proefschrift
  • het thema
  • de promotor(en)
  • de doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC)
  • de Doctoral School (DS)
  • de verplichting of niet (en in voorkomend geval de inhoud) van een doctoraatsopleiding, etc.

Nadat je de toestemming van de faculteitsraad hebt, moet je je officieel inschrijven voor het doctoraat en voor de doctoraatsopleiding. Deze inschrijving moet je jaarlijks vernieuwen.

Daarna volgt het eigenlijke onderzoekswerk. Je wordt begeleid door je promotor(en) en je doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC). Je kan ook bijscholing en vorming volgen.

Om je proefschrift te kunnen neerleggen, moet ...

Door je proefschrift neer te leggen bij de faculteitsraad, geef je aan klaar te zijn voor de beoordeling van je proefschrift:

  • de faculteitsraad stelt een examencommissie samen en legt de datum van de eerste beoordeling vast.
  • het eerste gedeelte van het examen is een eerste beoordeling in gesloten zitting voor de examencommissie.
  • het tweede gedeelte van het examen is een openbare verdediging. Voorafgaand moet je het proefschrift in Biblio (de academische bibliografie van de UGent) registreren en opladen.

Na de succesvolle openbare verdediging van je doctoraat, krijg je de titel en het diploma van doctor. Wie een volledige doctoraatsopleiding heeft gevolgd, krijgt daarvan een getuigschrift.

Promotoren

Elke doctoraatsstudent heeft één administratief verantwoordelijk promotor.

De promotor is je belangrijkste aanspreekpunt tijdens de periode van je doctoraat en begeleidt je bij je doctorale werkzaamheden. Je promotor is verbonden is aan de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte of (uitzonderlijk) aan een andere faculteit van de UGent. Deze promotor dient te behoren tot het Zelfstandig Academisch Personeel (ZAP). Ook gastprofessoren met een onderzoeksopdracht aan de UGent of gepensioneerde ZAP-leden die de toelating hebben gekregen om onderwijsactiviteiten aan de UGent bezoldigd voort te zetten, komen in aanmerking.

Naast de administratief verantwoordelijk promotor kunnen er één of meerdere andere promotoren worden aangeduid van binnen of buiten de UGent (bv. emeriti, postdoctorale onderzoekers).

Doctoraat in de Kunsten. In dit geval heb je één promotor van de UGent en één promotor van de School of Arts van de HoGent. De promotor van de UGent treedt op als administratief verantwoordelijk promotor. Voor het aanduiden van de promotoren is een positief advies van de School of Arts van de HoGent vereist alvorens de faculteitsraad zijn goedkeuring kan verlenen.

Doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC)

Elke doctoraatsstudent heeft ook een doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC).

Deze commissie beoordeelt en evalueert je niet, maar begeleidt en ondersteunt je tijdens je doctorale werkzaamheden. De doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC) telt drie tot vijf leden, inclusief de promotor(en). Minstens één lid is een expert van buiten de vakgroep van je promotoren, bij voorkeur van buiten de UGent.

Indien geen enkele promotor lid is van de opleiding waarin een doctoraat wordt beoogd, zetelt er minstens één lid van deze opleiding in de doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC).

Doctoraat in de Kunsten. Indien de promotor van de UGent geen lid is van de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte, zetelt er minstens één lid van de Faculteit Letteren en Wijsbegeerte in de doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC). De commissie bevat daarnaast ook een extern kunstenaar met specifieke expertise op het domein waarin het doctoraat wordt beoogd. Voor het aanduiden van de doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC) is een positief advies van de School of Arts van de HoGent vereist alvorens de faculteitsraad zijn goedkeuring kan verlenen.

De administratief verantwoordelijk promotor roept de doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC) minstens één keer per jaar samen. Dat kan ook via elektronische weg. Ook als doctoraatsstudent kan je de doctoraatsbegeleidingscommissie (DBC) samenroepen.

Examencommissie

Op het einde van het doctoraatsproces beoordeelt een examencommissie de kwaliteit van je doctoraatproefschrift.

De examencommissie wordt samengesteld door de faculteitsraad bij de neerlegging van je proefschrift. De commissie telt ten minste vijf en ten hoogste acht stemgerechtigde leden, met inbegrip van de voorzitter en de secretaris. Drie tot vijf stemgerechtigde leden vormen de zgn. ‘leescommissie’. Deze leden worden aangesteld op basis van hun bijzondere expertise met betrekking tot het proefschrift. Eén of twee stemgerechtigde leden fungeren als ‘rapporteurs’ en worden voorgedragen door de opleiding waarop het doctoraat betrekking heeft.

De promotoren kunnen deel uitmaken van de examencommissie, maar zijn nooit stemgerechtigd.