Zes ERC Starting Grants voor UGent in steeds competitiever financieringslandschap

(09-09-2026) Zes UGent-onderzoekers ontvangen een prestigieuze ERC Starting Grant. Daarmee bevestigt de UGent haar sterke positie in het Europese onderzoekslandschap. Ondanks een verdere daling van de Europese slaagkans tot 8,8%, behaalt de UGent bijna 20%.

De competitie voor Europese onderzoeksfinanciering wordt almaar scherper. Dat blijkt ook uit de cijfers van deze ERC Starting Grant-oproep. Er werden een recordaantal van 4.807 voorstellen ingediend, een stijging van 22% tegenover de 3.928 voorstellen van vorig jaar. Slechts 8,8% van de aanvragen kon worden gehonoreerd, tegenover 12,2% in de oproep van 2025 en 14,2% in die van 2024.

Toch wist de UGent opnieuw sterk te presteren. Nicolas Englebert, Hilde Gunnink, Mina Ibrahim, Nick Rahier, Wouter Saelens en Akash Koppa ontvangen een ERC Starting Grant. 

VISIR (Nicolas Englebert): Licht meten met ongeziene precisie

Het ERC-project, VISIR, heeft als doel een nieuw nanofotonisch platform te ontwikkelen om lichtfrequenties in het ultraviolet, het zichtbare en het mid-infrarood met ongeziene precisie te meten. Die technologie zal het mogelijk maken om goedkopere en gemakkelijker inzetbare detectoren te ontwikkelen om broeikasgasuitstoot op te volgen, alsook zeer nauwkeurige navigatiesystemen.

 

 

LoLaSa (Hilde Gunnink): de verloren taal van zuidelijk Afrika

In zuidelijk Afrika staat de wieg van de mensheid: zuidelijk Afrika heeft een geschiedenis van menselijke bewoning die verder teruggaat dan waar dan ook. Maar onze kennis van de geschiedenis van zuidelijk Afrika wordt beperkt door het verlies van zuidelijk Afrikaanse talen, die waarschijnlijk in de afgelopen eeuwen zijn uitgestorven. In dit project gaan we op zoek naar de overblijfselen van de verloren talen van zuidelijk Afrika, door middel van de sporen die ze achter hebben gelaten in de talen die nu in zuidelijk Afrika gesproken worden. Op deze manier werpen we een volledig nieuw licht op de lange maar weinig begrepen geschiedenis van zuidelijk Afrika.

 

GPS-Archives (Mina Ibrahim): Alledaagse media als venster op Syrië

Wat kunnen een nagesynchroniseerde Latijns-Amerikaanse soap of Japanse anime vertellen over het leven onder Hafez en Bashar al-Assad? Wat leren televisie-uitzendingen, radioprogramma's of films ons over het dagelijkse leven in Syrië?

GPS-Archives onderzoekt hoe zulke alledaagse media-ervaringen inzicht kunnen bieden in gevangenschap, foltering, gedwongen verdwijning en ballingschap tot aan de val van het Ba'ath-regime in december 2024. Vanuit Syriës huidige overgangsperiode bestudeert het project hoe herinneringen aan populaire media mensen helpen hun eigen verhalen opnieuw toe te eigenen.

Die herinneringen brengen vaak onderbelichte ervaringen aan het licht en kunnen bijdragen aan inclusievere vormen van herinnering en epistemische rechtvaardigheid, naast officiële archieven, juridisch bewijsmateriaal, literatuur en kunst.

HEATWAYS (Nick Rahier): Leven in een warmere wereld begrijpen

Met het ERC-project HEATWAYS onderzoekt antropoloog Nick Rahier hoe gemeenschappen in de Oost-Afrikaanse Riftvallei toenemende hitte ervaren, begrijpen en zich voorbereiden op een warmere toekomst. Daarmee wil het project een fundamentele beperking van bestaande hittemodellen aanpakken.

Hoewel die modellen nauwkeurig voorspellen hoe warm het zal worden, zeggen ze weinig over hoe mensen hitte beleven, welke sociale gevolgen ermee gepaard gaan en hoe hitte het dagelijks leven en toekomstperspectieven beïnvloedt.

De Oost-Afrikaanse Riftvallei vormt daarvoor een unieke onderzoekslocatie. Hitte krijgt er betekenis via religieuze praktijken, geneeskundige kennis, morele opvattingen en alledaagse metaforen. Vanuit die inzichten wil HEATWAYS onze kennis over leven in een warmere wereld fundamenteel verbreden.

Een belangrijke ambitie van het project is het herdenken van het begrip ‘thermische leefbaarheid’. Vandaag wordt dat vooral gedefinieerd vanuit biomedische, economische en ecologische grenzen. HEATWAYS voegt daar een sociaal-culturele dimensie aan toe en onderzoekt wanneer bestaande leefwijzen door toenemende hitte onder druk komen te staan en welke nieuwe praktijken ontstaan om een leefbare toekomst vorm te geven.

De inzichten worden samengebracht in een innovatief etnografisch dashboard dat nieuwe perspectieven biedt voor onderzoek, modellering en beleidsontwikkeling rond hitte.

PowerPortrait (Wouter Saelens): Hoe cellen hun identiteit krijgen: op weg naar een volledig portret 

(met gastinstelling het Vlaams Instituut voor Biotechnologie – VIB)

Wetenschappers stellen celatlassen samen, zoals de atlas van dendritische cellen en de fruitvliegatlas, om de celtypes waaruit onze weefsels en organen bestaan in kaart te brengen. Deze atlassen bieden een overzicht van de celtypes die in een bepaald weefsel aanwezig zijn, waar ze zich bevinden en hoe ze verschillen tussen gezonde en zieke toestanden. Ze tonen echter vooral welke cellen er aanwezig zijn, maar niet hoe die cellen zo zijn ontstaan. Om dit proces, dat celdifferentiatie wordt genoemd, te begrijpen, moeten we weten welke genen een cel naar een bepaalde identiteit sturen, wanneer deze genen actief zijn en wat er gebeurt wanneer hun werking wordt verstoord.

Het door de ERC gefinancierde project PowerPortrait van Wouter Saelens wil deze vragen beantwoorden. Prof. Saelens en zijn team zullen genen aanpassen en volgen hoe individuele cellen reageren terwijl ze zich in hun natuurlijke omgeving ontwikkelen. In eerste instantie richten ze zich op macrofagen in de lever. Dit zijn veelzijdige immuuncellen die een belangrijke rol spelen bij het gezond houden van weefsels, maar ook betrokken zijn bij tal van ziekten. De combinatie van biomedische urgentie en experimentele haalbaarheid maakt deze cellen bij uitstek geschikt om er een ‘volledig portret’ van op te stellen. De hoop is dat de inzichten uit dit onderzoek het in de toekomst mogelijk zullen maken om hetzelfde voor veel andere celtypes te doen.

 

Akash Koppa zal zijn onderzoek niet aan de UGent uitvoeren, maar aan de Universiteit van Reading (UK). 

Over de ERC

De European Research Council (ERC), opgericht door de Europese Unie in 2007, is de belangrijkste Europese financieringsorganisatie voor excellent grensverleggend onderzoek. Het financiert creatieve onderzoekers van elke nationaliteit en leeftijd om projecten in heel Europa uit te voeren.

De ERC biedt vier kernsubsidieregelingen: Starting Grants, Consolidator Grants, en Advanced Grants voor individuele onderzoekers, en Synergy Grants voor teams van twee tot vier toptalenten.

De aanvullende Proof of Concept Grant-regeling helpt begunstigden de kloof tussen hun baanbrekende onderzoek en de vroege fasen van commercialisering te overbruggen.

Sinds juni 2026 is een nieuwe ERC Plus Grants-regeling opengesteld voor aanvragen.

Onderzoekers binnen en buiten de Universiteit Gent die een ERC Grant willen aanvragen met onze universiteit als gastinstelling, kunnen contact opnemen met het EU-team voor advies en ondersteuning.

Meer informatie

Contact

EU-team UGent, eu-team@ugent.be