Onderzoeksbeleid en -kwaliteitszorg

Onderzoek is de motor van de Universiteit Gent. Grenzen worden afgetast. Onderzoekers doen ontdekkingen. Deze ontdekkingen hebben een impact in de brede samenleving. Het onderzoek geeft nieuwe impulsen aan het onderwijs en legt de basis voor een vooruitstrevende kennismaatschappij.

Op zoek naar een beknopt overzicht van de onderzoekscontext bij UGent? Raadpleeg het Framework for Good Research Practice.

In haar meer dan tweehonderd jaar lange bestaan heeft de UGent een stevige wetenschappelijke reputatie opgebouwd. De UGent investeert zowel in fundamenteel, risicovol als toegepast onderzoek. De universiteit staat internationaal hoog aangeschreven voor haar expertise in o.a. life sciences en (dier)geneeskunde, materiaalkunde, landbouw- en sportwetenschappen, psychologie en geschiedenis en zoveel meer. De universiteit biedt niet enkel een plek aan wereldtoppers in specifieke domeinen, ook op vlak van interdisciplinair onderzoek worden nieuwe horizonten verkend.

De top kan rekenen op een stevige basis: dankzij een bottom-up onderzoeksbeleid krijgen jonge onderzoekers alle kansen om te groeien. Een diepgewortelde kwaliteitscultuur garandeert voortdurend vernieuwing in het onderzoek.

Dankzij de uitstekende prestaties van de volledige onderzoeksgemeenschap staat de UGent reeds een tiental jaar in de top-100 van de Shanghai Ranking - een wereldwijde ranglijst die opgemaakt wordt op basis van onderzoeksindicatoren.

 

Basis: Beleidsplan Onderzoek

Het Beleidsplan Onderzoek is een leidraad voor het onderzoeksbeleid. Zes strategische lijnen geven vorm aan deze visie:

  1. Het financieringskanaal van het BOF draagt bij tot de kwaliteit en de impact van het onderzoek aan de UGent
  2. De organisatie en structuur van het onderzoek aan de UGent is werkbaar, efficiënt en performant
  3. Het onderzoeksbeleidsplan is ingebed in de internationaliseringsambities van de UGent
  4. Het HR-beleid aan de UGent is ondersteunend, stimulerend en inspirerend voor onderzoek
  5. De kwaliteit van het onderzoek wordt continu ondersteund en wordt geregeld gemonitord rekening houdende met differentiatie tussen vakgebieden, met de loopbaanontwikkeling van jonge en meer ervaren onderzoekers, en met de beoogde impact van het onderzoek
  6. De UGent identificeert de struikelblokken die de realisatie van haar onderzoeksbeleidsplan in de weg staan en onderneemt desgevallend gepaste actie

Verantwoord evalueren

De krachtlijnen van het onderzoeksbeleid – waar de Universiteit Gent als onderzoeksinstelling voor staat – worden doorgetrokken in de evaluatie van het onderzoek en de onderzoekers aan de Universiteit Gent. Daarom opteert de universiteit er doelbewust voor om een diversiteit aan onderzoeksactiviteiten te evalueren en te waarderen, en doet ze dit door op een doordachte manier gebruik te maken van een combinatie aan instrumenten en methodes. Wat en hoe er wordt geëvalueerd, moet telkens opnieuw worden vastgelegd, rekening houdend met het doel van de evaluatie. Het proces van evaluatie moet steeds van hoogstaande kwaliteit zijn, of het nu gebaseerd is op bibliometrie, op peer review of op een combinatie van beide.

Om haar visie kracht bij te zetten en er zich blijvend toe te verbinden om onderzoek op een verantwoorde manier te evalueren, ondertekende de Universiteit Gent in 2020 de San Francisco Declaration on Research Assessment (DORA).

Het evaluatiebeleid m.b.t. onderzoek steunt op drie pijlers:

Open science

De Universiteit Gent trekt de kaart van Open Science en streeft naar beleid, infrastructuur en begeleiding ter ondersteuning van het verspreiden en stimuleren van Open Science attitude bij haar onderzoeksgemeenschap. 

Meer over hoe Open Science doorheen het onderzoeksbeleid is verweven.

HR Excellence in ResearchPersoneelsbeleid: HR Strategy for Researchers (HRS4R)

Als betrokken en zorgzame werkgever promoot de Universiteit Gent een talentgedreven HR-beleid. De kwaliteit van de wetenschappelijke loopbaan verbeteren en nieuwe carrière-opportuniteiten bieden, zijn daarin bijzondere uitdagingen.

De UGent onderschrijft het Europees Charter voor Onderzoekers en de Code of Conduct for the Recruitment of Researchers. Zij zet deze visie kracht bij door middel van een geïntegreerde HR-strategie met bijhorende actiepunten (HRS4R).

De UGent ontving hiervoor van de Europese Commissie het HR Excellence in Research label (uitgereikt in 2014 en, na positieve evaluatie, verlengd in 2020).

Ondersteuning van doctorandi

Vijf Doctoral Schools nemen een belangrijk deel van de begeleiding van de doctoraatsstudenten aan de UGent op zich. Zij organiseren een uitgebreid opleidingsaanbod en hebben zij een drievoudige missie:

  • de internationale en sociale waarde van het doctoraatsdiploma vergroten (zowel op de academische als niet-academische arbeidsmarkt)
  • de begeleiding van doctorandi tijdens hun onderzoekstraject verbeteren
  • de kwaliteitscultuur in (doctoraal) onderzoek versterken

Het kwaliteitskader voor doctoreren staat garant voor de kwaliteitsbewaking van de instroom, het proces en het eindproduct van doctoreren. Het is een leidraad met verschillende bouwstenen, die een basis blijven voor planning, actie, evaluatie en verbetering van het volledige doctoraatsproces.

Postdoc community logoOndersteuning van postdocs

Het Postdoc Talent Management focust op de carrièreperspectieven van postdoctorale onderzoekers. De UGent sensibiliseert de postdoctorale onderzoekers in alle disciplines over hun loopbaan en ondersteunt hen met een brede waaier van initiatieven en activiteiten. 

De UGent heeft oog voor een vlotte doorstroom naar een academische aanstelling in binnen- of buitenland maar ook voor een carrière op de externe arbeidsmarkt.

De Ghent University Postdoc Community is het interfacultaire netwerk van alle postdoctorale onderzoekers.

Publicatiebeleid

Logo Open Access Belgium

De UGent spoort medewerkers aan hun wetenschappelijke resultaten via de meest kwaliteitsvolle (wetenschappelijke) media te publiceren. Het deponeringsmandaat legt op dat alle onderzoekers hun eigen publicaties in de Academische Bibliografie opladen (bij voorkeur als Open Access). Daarnaast worden onderzoekers gestimuleerd een ORCID-id aan te maken en te koppelen aan de UGent-affiliatie.

Meer over scholarly communication

Integriteit en ethiek in onderzoek

De Universiteit Gent onderschrijft de ALLEA-code en verwacht van elke onderzoeker dat hij/zij de principes van integriteit in het onderzoek naleeft en dat hij/zij de naleving van de principes door de mensen om hem/haar heen verzekert.

Ethiek in het onderzoek is een gelaagd concept dat overwegingen samenbrengt zoals de vraag naar de noodzaak van bepaald onderzoek, de algemene houding van onderzoekers en de manier waarop zij hun onderzoek benaderen en/of vormgeven, de gedragsnormen in een bepaalde discipline, de formele naleving van ethische en wettelijke richtlijnen en procedures (inclusief het aanvragen en verkrijgen van een ethische goedkeuring voor een specifiek onderzoeksproject).

Valorisatiebeleid: onderzoek met impact

Kwalitatief hoogstaand onderzoek heeft niet alleen binnen academische kringen een impact. De kennis die aan de universiteit ontwikkeld wordt, stroomt ook door naar de maatschappij. Zo leidt kennis tot meerwaardecreatie (al dan niet financieel-economisch) en blijft de universiteit een belangrijke spil in de kennismaatschappij.

Europees onderzoeks- en innovatiebeleid

De Universiteit Gent volgt alle ontwikkelingen in de Europese Onderzoeksruimte (ERA) op.

We helpen de Europese Commissie om het beleid op een aantal beleidsterreinen vorm te geven door deel te nemen aan werkgroepen, conferenties en openbare raadplegingen. Door samen te werken met ambtenaren van de Europese Commissie en de Permanente Vertegenwoordiging van Vlaanderen/België bij de Europese Unie en leden van het Europees Parlement levert de Universiteit Gent bovendien een actieve bijdrage aan het Europese onderzoeks- en innovatiebeleid.

Universiteit Gent publiceert regelmatig, levert input op of ondersteunt position papers en publieke verklaringen.